NIK sprawdziła działania aparatu skarbowego i ministra finansów mające na celu zwalczanie szarej strefy. Zdaniem NIK nie udało się uzyskać wyraźnej poprawy relacji wpływów budżetowych i zatrzymanych nienależnych zwrotów VAT, choć minister finansów zainicjował stosowne regulacje prawne.

NIK podkreśliła, że w latach 2012–2015 pogorszyła się skuteczność poboru podatków. Kluczowym problemem pozostawała niewystarczająca skuteczność organów kontroli skarbowej oraz organów Służby Celnej w ograniczaniu niekorzystnych zjawisk w gromadzeniu dochodów podatkowych.

Dlatego też celem ostatniej kontroli NIK była ocena rzetelności i skuteczności tych działań organów kontroli skarbowej oraz Służby Celnej, które mają ograniczyć szarą strefę w gospodarce. Przeprowadzona została w Ministerstwie Finansów, czterech urzędach kontroli skarbowej, czterech izbach celnych oraz czterech urzędach celnych. Kontrola obejmowała okres od 1 stycznia 2015 r. do 30 czerwca 2016 r.