ORZECZENIE
Europejski Trybunał Sprawiedliwości wydał wyrok w sprawie Teleos v. Commissioners of Customs & Excise. Sprawa dotyczyła przerzucenia na dostawcę wewnątrzwspólnotowego rozliczenia VAT, w przypadku transakcji będącej elementem oszustwa podatkowego.
Spółka Teleos i in. sprzedawali telefony komórkowe spółce hiszpańskiej Total Telecom Espa? a SA/Ercosys Mobil SA (TT). Zgodnie z umowami sprzedaży miejsce przeznaczenia towarów znajdowało się co do zasady we Francji, a w niektórych przypadkach - w Hiszpanii. Niemal we wszystkich przypadkach umowy zostały zawarte w oparciu o jedną z międzynarodowych klauzul handlowych opracowanych przez Międzynarodową Izbę Handlową, co oznacza, że Teleos i in. zobowiązani byli jedynie do pozostawienia towarów do dyspozycji TT w magazynie znajdującym się w Zjednoczonym Królestwie, natomiast TT była odpowiedzialna za transport towarów do określonego państwa członkowskiego. Magazyn należał do Euro-Cellars Ltd, spółki zajmującej się prowadzeniem magazynów celnych i dystrybucją. W odniesieniu do każdej transakcji Teleos i in. otrzymywali od TT, w kilka dni po dokonaniu sprzedaży, oryginalny egzemplarz listu przewozowego CMR. Taki list, zawierający podpis złożony w imieniu TT, uznawany był za dowód, że telefony komórkowe zostały dostarczone do określonego miejsca przeznaczenia.
W wyniku dochodzenia przeprowadzonego przez brytyjskie władze podatkowe ustalono, że w rzeczywistości towary te nie opuściły terytorium Wielkiej Brytanii, a dokumenty potwierdzające wywóz zostały sfałszowane. Chociaż Teleos i in. nie brali udziału w oszustwie, władze podatkowe zażądały od nich zapłaty VAT. Decyzja ta została zaskarżona do sądu krajowego, który zwrócił się w tej sprawie z pytaniem prejudycjalnym do ETS.
Rozstrzygając sprawę, ETS uznał, że sprzeczna z zasadą pewności prawa byłaby sytuacja, gdzie państwo członkowskie, które określiło przesłanki stosowania zwolnienia od podatku dostawy wewnątrzwspólnotowej, najpierw przyjęło dokumenty przedstawione przez dostawcę w charakterze dowodów na przysługiwanie mu prawa do zwolnienia, mogłoby później zobowiązać dostawcę do rozliczenia VAT związanego z tą dostawą, gdy okazuje się, że ze względu na oszustwo popełnione przez nabywcę, o którym nabywca nie wiedział i nie mógł się dowiedzieć, towary w rzeczywistości nie opuściły terytorium państwa członkowskiego dostawy. W takiej sytuacji bowiem zobowiązanie podatnika do dostarczenia przekonującego dowodu na to, że towary fizycznie opuściły państwo członkowskie dostawy, nie gwarantuje prawidłowego i prostego stosowania zwolnień od podatku. Obowiązek taki stawia podatnika w sytuacji niepewności co do możliwości zastosowania zwolnienia w stosunku do dokonywanej przez niego dostawy wewnątrzwspólnotowej i co do konieczności włączenia VAT do ceny sprzedaży.
Nie jest natomiast sprzeczne z prawem wspólnotowym wymaganie, by dostawca przedsięwziął wszystkie środki, których zastosowania można od niego racjonalnie żądać, w celu zagwarantowania, że dokonywana przez niego czynność nie prowadzi do udziału w oszustwie podatkowym.
Wyrok w sprawie nr C-409/04
EWA MATYSZEWSKA
ewa.matyszewska@infor.pl