● Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z prawem przepisy, na podstawie których minister finansów uznaniowo określa, kto musi używać kas fiskalnych. Może to oznaczać, że prawnicy będą musieli stosować kasy tak samo jak dziś taksówkarze. Czy takie zmiany są potrzebne?

– Temat ewentualnego wprowadzenia obowiązku ewidencjonowania sprzedaży usług prawniczych za pomocą kas fiskalnych powraca cyklicznie od kilku lat. Niektórzy twierdzą, że lobby prawników może ponownie zablokować wprowadzenie niekorzystnych dla nich zmian. U podstaw tego typu komentarzy musi leżeć przekonanie, że prawnicy nagminnie nie wykonują prawidłowo obowiązków podatkowych (i pewnie dzięki temu się bogacą) oraz że wprowadzenie kas fiskalnych skutecznie rozwiąże ten problem. Przekonanie dalekie od prawdy zarówno w sferze oceny obecnej sytuacji, jak i oczekiwanego efektu wprowadzenia kas w kancelariach.

Trudno ocenić, jak kwestia kas fiskalnych powinna być rozstrzygnięta, zwłaszcza że argumenty zarówno za, jak i przeciw kasom w kancelariach prawnych bywają spójne i logiczne. Nie można odmówić racji twierdzeniu, że specyfika działalności prawniczej (usługi prawnicze to często długotrwały proces; stosunkowo niewielka liczba transakcji) może być argumentem przeciwko kasom fiskalnym. Z drugiej strony, zrozumiałe mogą być poglądy innych grup zawodowych, które czują się pokrzywdzone nieuzasadnionym ich zdaniem faworyzowaniem prawników. Nie sposób jednak podjąć rzeczowej polemiki z pojawiającymi się stwierdzeniami typu: a dlaczego prawnik nie ma mieć kasy fiskalnej, skoro taksówkarze mają?

● Czy obowiązek posiadania kas wpłynie na wzrost cen usług prawniczych?

– Wysokość cen usług prawniczych jest wynikiem wieloletniego procesu ich kształtowania i uzależniona jest od bardzo wielu czynników, w tym przede wszystkim od praw rynku, dotyczących prawników w nie mniejszym stopniu niż inne sfery gospodarki. Oczekiwanie, że wprowadzenie obowiązku stosowania kas fiskalnych wpłynie bezpośrednio na wysokość cen usług, byłoby naiwne. Jednorazowy wydatek kancelarii prawnej rzędu kilkuset złotych i ewentualnie drobne koszty związane z obsługą i przeglądami kas nie powinny mieć bezpośredniego przełożenia na cenę świadczonych usług. Trzeba też pamiętać, że ceny usług prawniczych nie są kształtowane poprzez prostą kalkulację kosztów wytworzenia usługi i zwykle są to kwoty zaokrąglone, stąd też stosunkowo niewielkie zwiększenie kosztu funkcjonowania kancelarii w danym miesiącu nie powinno spowodować zwyżki cen od początku następnego miesiąca.

● Co w praktyce dla przeciętnego adwokata czy radcy oznaczałoby wprowadzenie obowiązku używania kas fiskalnych?

– Stosowanie kas fiskalnych nie jest przedsięwzięciem skomplikowanym i specjalnie angażującym, choć dla części prawników z pewnością może to być nieco uciążliwe. Podstawowe zadanie posiadacza kasy to ewidencjonowanie każdej sprzedaży i drukowanie raportów dziennych oraz raportu dobowego i miesięcznego. Przepisy przewidują obowiązek dokonywania okresowych przeglądów kas.