W przypadku gdy Polak, który jest polskim rezydentem podatkowym, zostanie również uznany za rezydenta podatkowego przez słoweńskie władze skarbowe, powstały w konsekwencji konflikt rezydencji zostanie rozwiązany na podstawie konwencji zawartej pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a Republiką Słowenii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku - wyjaśnia Izabella Budek, konsultant w dziale doradztwa podatkowego w PricewaterhouseCoopers.

Dochody opodatkowane w Słowenii

W prawie słoweńskim rozróżnia się sześć kategorii dochodów:

• dochód ze stosunku pracy,

• dochód z prowadzonej działalności gospodarczej czy profesjonalnej,

• dochód z rolnictwa lub leśnictwa,

• dochód z własności (najem, należności licencyjne, odsetki i dywidendy),

• dochód z tytułu posiadania praw własności i dochody kapitałowe,

• inny dochód światowy (np. nagrody, podarunki, stypendia itp.).

Z informacji Izabelli Budek wynika, że do dochodu ze stosunku pracy włącza się cały dochód osiągnięty przez osobę fizyczną mający związek z jej przeszłym i obecnym stosunkiem pracy w Słowenii, włączając np.: roczne wynagrodzenie za pracę, dodatki do płacy i inny dochód za świadczone usługi; dodatek za rozłąkę; nagrody, odprawy, dodatki solidarnościowe; dodatki zapewnione pracownikowi i jego rodzinie; prawa autorskie, dochód z petentów.

Wydatki poniesione przez pracownika, a następnie zwrócone przez pracodawcę nie są włączane do podstawy opodatkowania, do limitu określonego przez regulacje ustawodawcy słoweńskiego. W Słowenii istnieje specjalny podatek od płacy, płacony przez pracodawcę.

Każda osoba fizyczna traktowana jest jako samodzielny podatnik. Nie ma możliwości wspólnego rozliczania małżonków czy członków rodziny.

Zeznanie roczne

Podatek dochodowy od osób fizycznych jest pobierany w ciągu roku podatkowego poprzez system zaliczek na podatek z finalnym rozliczeniem w następnym roku podatkowym. Projekt zeznania podatkowego danej osoby fizycznej jest przygotowywany przez władze skarbowe Słowenii i przesyłany do podatników, którzy otrzymali dochód do opodatkowania - do 31 maja następującego po zakończeniu danego roku podatkowego. Po otrzymaniu wspomnianego projektu, podatnik ma 15 dni, aby ewentualnie złożyć odwołanie do urzędu skarbowego dotyczące danych wskazanych w przygotowanym przez fiskusa projekcie. Jeśli podatnik nie ma zastrzeżeń do przysłanej przez urząd skarbowy informacji o kwocie podatku rocznego do zapłaty, wówczas wpłaca podatek należny (czyli różnicę między finalną kwotą podatku do zapłacenia a kwotą zaliczek wpłaconych w ciągu roku) w ciągu 45 dni od dnia, kiedy informacja o podatku została wysłana przez urząd skarbowy. Jeśli kwota zaliczek przewyższa kwotę podatku należnego wówczas powstaje nadpłata, którą słoweński urząd skarbowy zwraca także w terminie 45 dni.

- Jeśli podatnik nie otrzymał projektu zeznania podatkowego od władz skarbowych, wówczas jest zobowiązany samodzielnie przygotować i wysłać zeznanie podatkowe do urzędu skarbowego do 30 czerwca następującego po zakończeniu danego roku podatkowego. Podatek oblicza także urząd skarbowy i jest on zobowiązany przekazać podatnikowi pisemnie kwotę podatku do zapłacenia w terminie do 31 października następującego po zakończeniu danego roku podatkowego. Po otrzymaniu takiego zawiadomienia z urzędu skarbowego podatnik jest zobowiązany zapłacić podatek roczny w terminie 30 dni od dnia, kiedy informacja o podatku została wysłana przez urząd skarbowy. Jeśli kwota zaliczek wpłaconych przewyższa kwotę podatku należnego, wówczas powstaje nadpłata, którą słoweński urząd skarbowy zwraca także w terminie 30 dni podatnikowi - stwierdza Izabella Budek.

Ulgi w Słowenii

W Słowenii obowiązuje szeroki katalog ulg i zwolnień podatkowych, dostępnych jednak dla rezydentów podatkowych Słowenii. W 2007 roku w Słowenii obowiązuje przede wszystkim generalna ulga, dzięki której można pomniejszyć dochód do opodatkowania w kwocie 2800 euro (w roku 2008 to 2959,60 euro). Istnieje też ulga dla osoby niepełnosprawnej, i jest to kwota 14 971 euro (w roku 2008 to 15 824,35 euro), jeśli osoba posiada orzeczenie o niepełnosprawności w 100 proc.; istnieje także ulga dla seniorów w kwocie 1205 euro (w 2008 roku jest to kwota 1273,69 euro) - dla osób powyżej 65 roku życia. Ponadto z ulg mogą korzystać studenci. Mają oni prawo do odliczenia w roku 2007 kwoty 2800 euro (2959,60 euro w roku 2008) od dochodu, jaki osiągnęli z pracy tymczasowej (pod warunkiem że nie ukończył 26 roku życia). Samozatrudnieni dziennikarze i artyści mają prawo do pomniejszenia swojego dochodu o 15 proc., jeśli dochód danego rezydenta podatkowego nie przekroczył 25 tys. euro.

Ponadto rezydenci podatkowi Słowenii mogą skorzystać z ulgi związanej z wychowywaniem małoletnich dzieci i odliczyć następujące kwoty w roku 2007: 2066 euro na pierwsze dziecko, a następnie z każdym kolejnym dzieckiem kwota ta wzrasta o: 180 euro na drugie dziecko, o 1680 euro na trzecie dziecko, o 3180 euro na czwarte dziecko, o 4680 euro na piąte dziecko i o 1500 euro na każde następne dziecko.

Joanna Narkiewicz-Tarłowska, doradca podatkowy, starszy menedżer w dziale doradztwa podatkowego w PricewaterhouseCoopers, mówi, że w Słowenii obowiązuje również ulga związana z płatnościami na dobrowolne ubezpieczenie społeczne: tj. podstawa do opodatkowania może być obniżona o kwotę dobrowolnych składek na ubezpieczenie społeczne płaconych do zarejestrowanej firmy ubezpieczeniowej z siedzibą w Słowenii lub w Unii Europejskiej - limit: do 24 proc. obowiązkowej składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe danego rezydenta podatkowego, 2390 euro w roku 2007 (2526,23 euro w roku 2008).

Istnieje też ulga dla rezydentów krajów Unii Europejskiej: którzy osiągają dochody w Słowenii ze stosunku pracy, mają dochód z prowadzonej działalności gospodarczej lub dochód z rolnictwa lub leśnictwa, wówczas są uprawnieni do generalnego odliczenia kwoty 2800 euro (w roku 2008 to kwota 2959,60 euro), ulgi dla seniora oraz ulgi podatkowej związanej z wychowywaniem dzieci, jeśli taki dochód przekracza 90 proc. dochodów do opodatkowania w danym roku podatkowym w Słowenii.

- Dodatkowo od dochodu odlicza się składki na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne (część pracownika). Jednocześnie trzeba pamiętać, że dochód Polaka za pracę wykonywaną przez niego na terytorium Słowenii będzie zwolniony ze składek do słoweńskiego systemu ubezpieczeniowego jedynie w sytuacji, gdy będzie on posiadał certyfikat E101 lub E102 wydany na czas jego pracy na terytorium Słowenii przez polskie władze ubezpieczeniowe - stwierdza Joanna Narkiewicz-Tarłowska.

Według jej danych, jeżeli to spółka słoweńska wypłaca wynagrodzenie Polakowi, od składników dochodu z tytułu umowy o pracę odprowadza się do słoweńskiego systemu ubezpieczeniowego składki na ubezpieczenie społeczne - zarówno część pracownika, jak i część pracodawcy.

Podstawa prawna

• Konwencja między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Słowenii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzona w Lublanie 28 czerwca 1996 r. (Dz.U. z 1998 r. nr 35, poz. 198).