EWA MATYSZEWSKA:

Czy osoby, które ucierpiały w powodzi na południu Polski, jeśli otrzymają zapomogi od rządu, będą musiały zapłacić podatek dochodowy od takiej pomocy?

ANNA MISIAK*:

Świadczenia uzyskiwane w związku z pomocą materialną finansowaną ze środków budżetu państwa lub budżetów samorządów, np. gminy, w związku z zaistniałym zdarzeniem losowym korzystają ze zwolnienia podatkowego. Wyłączone z opodatkowania są świadczenia udzielone w związku z jednorazową pomocą w takiej sytuacji. Zwolnieniu będzie podlegała cała wartość udzielonego jednorazowo świadczenia. Rodzaj i wysokość świadczenia określana jest przez samorządy.

Jak rozliczyć pomoc otrzymaną np. od zakładu pracy?

Do końca 2010 roku obowiązuje rozporządzenie przewidujące zaniechanie poboru PIT w odniesieniu do pomocy materialnej otrzymanej od zakładu pracy przez osoby poszkodowane na skutek katastrofy naturalnej w rozumieniu ustawy o stanie klęski żywiołowej. Taką katastrofą jest m.in. powódź.

To teraz pomoc sąsiedzka. Czy darowizny od sąsiadów są opodatkowane?

Należy odróżnić sytuacje pomocy sąsiedzkiej od darowizny. W przypadku pomocy sąsiedzkiej, gdzie sąsiedzi pomagają sobie przy usuwaniu skutków powodzi, nie powinno być mowy o dochodzie podatkowym. Gdy otrzymana pomoc ma charakter darowizny, świadczenie to może powodować obowiązek zapłaty podatku od darowizny. Wszystko zależy jednak od tego, w jakiej wysokości była świadczona pomoc oraz do jakiej grupy podatkowej należy osoba przekazująca darowiznę. W przypadku darowizny między członkami najbliższej rodziny darowizna ta jest zwolniona z podatku po spełnieniu pewnych warunków. W przypadku darowizny między osobami z dalszej rodziny obowiązek podatkowy nie powstaje, jeśli kwota darowizny nie przekracza 7276 zł, wliczając w to również kwoty nabyte od tej samej osoby w ciągu ostatnich pięciu lat. W przypadku darowizny od osoby niespokrewnionej obowiązek zapłaty podatku powstanie, jeśli wartość darowizny przekracza 4902 zł. Tu też bierze się pod uwagę darowizny otrzymane od jednego darczyńcy w ciągu ostatnich pięciu lat.

Czy urzędy skarbowe mogą odstąpić od pobrania podatku w takich sytuacjach jak powódź?

W szczególnych sytuacjach podatnik otrzymujący świadczenie, które nie kwalifikuje się do żadnego zwolnienia, może wystąpić do urzędu skarbowego o odroczenie terminu płatności podatku lub rozłożenie go na raty, jak również o umorzenie zaległości podatkowej. Sytuacja, w której znaleźli się powodzianie, może zostać uznana za uzasadnioną do zastosowania ulgi w spłacie zobowiązania.

*Anna Misiak, doradca podatkowy w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy spółka doradztwa podatkowego