"W 2008 roku NSA rozstrzygnął więcej spraw o interpretacje podatkowe"

ROZMOWA

● Czy ubiegły rok NSA może zaliczyć do pracowitych? Czy wszystko się udało?

– Statystycznie jak zwykle się udało. Pod tym względem należy wspomnieć o dwóch kwestiach. Z jednej strony udało się nam osądzić ok. 600 spraw więcej. Z drugiej zaobserwowaliśmy spadek spraw. Jest on dość zauważalny, bo do Izby Finansowej NSA trafiło ok. 300 spraw mniej.

● Z czego to wynika?

– Trudno jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie. Ale wydaje mi się, że może to mieć związek z interpretacjami podatkowymi, które zaczęły dominować w sądzie. W ogóle można powiedzieć, że rok 2008 upłynął pod znakiem interpretacji. Spodziewaliśmy się, że prędzej czy później przyjdzie się nam z nimi zmierzyć. Przygotowywaliśmy się do tego dwa lata, były wydawane orzeczenia, był wyrok Trybunału Konstytucyjnego. To wszystko spowodowało, że podjęliśmy trudną decyzję o merytorycznym orzekaniu w zakresie skarg na interpretacje podatkowe. Wydaje mi się, że było to dobre posunięcie, bo inaczej funkcja tych interpretacji byłaby wątpliwa. Liczymy też, że merytoryczne rozstrzyganie w zakresie interpretacji podatkowych pozwoli uniknąć wielu skarg do sądów administracyjnych w przyszłości.

● Osoby, które zajmują się podatkami, uważnie śledzą działalność NSA w zakresie uchwał. Czy jest ich coraz więcej?

– Liczba uchwał w naszej izbie uległa stabilizacji, choć mamy ich sporo. W 2008 roku wydaliśmy ich ok. 10. Ubiegły rok obfitował jednak w pytania prawne dotyczące procedury zarówno sądowo-administracyjnej, jak i podatkowej.

● Nie boi się pan, że NSA uchwałami wyręcza ustawodawcę, naprawia błędy, wypełnia luki w prawie?

– Częściowo można by się z taką tezą zgodzić. Jednak problem jest bardziej złożony. Ustawodawca, jaki jest, każdy widzi, ale nie można go obarczać winą za każdą niejasność w prawie. Problematyczny dla praktyki stosowania prawa jest sam stan teorii podatków. W Polsce były katedry prawa finansowego, ale katedry prawa podatkowego nie wyodrębniły się z nich naukowo. Mamy oczywiście wybitnych teoretyków prawa podatkowego, ale mamy też wśród nich wiele sporów. A my jako sąd musimy orzekać. Czasami mam wrażenie, że próbujemy rozwiązywać jakieś problemy teoretyczne. I to mnie bardziej niepokoi. Tak było np. z uchwałami w zakresie przedawnienia. Natomiast naprawianie uchwałą np. instytucji doręczenia i wzmocnienie ochrony praw obywatela w zakresie terminu uważam za całkowicie słuszne.