Rozmawiamy z prof. JOLANTĄ IWIN-GARZYŃSKĄ - Projekt nowelizacji ustawy o doradztwie podatkowym przewiduje rozszerzenie zakresu pytań na egzaminie na doradcę podatkowego. Na mocy nowelizacji pojawi się sekretarz, co spowoduje ograniczenie niezależności komisji.
● Projekt nowelizacji przewiduje wiele zmian, czasem kontrowersyjnych. Jak ocenia pani te zmiany?
– Trudno powiedzieć, jaki będzie ostateczny kształt ustawy. Jest wiele sprzeczności w tych propozycjach. Część
przepisów należy ocenić pozytywnie, ale część jest zagrożeniem dla niezależności komisji i należy ocenić je negatywnie.
● Jakie najważniejsze zmiany będą dotyczyć kandydatów i egzaminów?
– Rozszerzono zakres pytań o kodeks celny, krajowe i międzynarodowe prawo podatkowe, postępowanie przed sądami administracyjnymi. Zmianę tę oceniam pozytywnie, ale nie bezkrytycznie. Mimo rekomendacji, aby rozszerzyć zagadnienia materialnego
prawa podatkowego, w projekcie nie znajduję takiej zmiany. Teoretycznie może się więc zdarzyć, że kandydat przyjdzie na egzamin i nie będzie wiedział nic na temat VAT i podatków dochodowych, i zda egzamin.
● Czy w związku ze zmianą zakresu zmieni się też liczba pytań?
– Nie. Pozostanie 10 pytań na egzaminie ustnym i 100 testowych na egzaminie pisemnym.
● Czyli będzie szerszy zakres, ale mniej pytań z poszczególnych dziedzin?
● Czy projekt przewiduje też zmianę wymogów dla kandydatów?
– Nie. Minister finansów ma natomiast określić, jakie dokumenty musi przedłożyć zdający.
● Jak pani ocenia zmiany odnoszące się do komisji?
– Nie mogę powiedzieć wiele dobrego o nowelizacji, gdyż jest to duży krok w stronę ograniczenia samodzielności i niezależności komisji. To jest moja największa obawa związana z tym projektem.
– Obecnie komisja działa jako ciało niezależne, mając zapewnioną obsługę Ministerstwa Finansów. W projekcie nowelizacji przewidziano wprowadzenie nowej osoby – sekretarza komisji, co oznacza ingerencję w organizację egzaminów i pracę komisji. Zadaniem sekretarza nie będzie tylko rozliczanie delegacji, czyli, jak zapisano w projekcie, sprawy organizacyjno-finansowe. Wprowadzenie sekretarza spowoduje większą ingerencję ze strony ministerstwa, więc proponowane zmiany doprowadzą do tego, że egzamin będzie organizowany przez resort. Będzie stawał się egzaminem resortowym, a nie niezależnym egzaminem państwowym.
● Sekretarzem będzie pracownik Ministerstwa Finansów?
– Tak. W uzasadnieniu podkreśla się też, że będzie on wykonywał część obowiązków przewodniczącego i w związku z tym przewodniczący będzie się dzielił z nim swoim wynagrodzeniem. Nieprawdą jest, że sekretarz przejmie część obowiązków przewodniczącego, gdyż przewodniczący komisji nie odpowiada za prace administracyjno-biurowe czy finanse komisji. Zakres obowiązków przewodniczącego nie zmieni się. Chcę podkreślić, że obecne wynagrodzenie przewodniczącego jest żenująco niskie. W 2002 roku, kiedy określano wysokość wynagrodzenia, była to suma zbliżona do pensji profesorskiej, ale obecnie wynagrodzenie znacznie odbiega od tej kwoty. Podział
wynagrodzenia nie będzie zachęcał przewodniczącego do wzmożonej pracy w komisji. Będzie on wykonywał tę samą pracę, ale wynagrodzeniem podzieli się z sekretarzem, którym będzie pracownik MF. W rezultacie osoba z ramienia resortu będzie zarządzać pracami komisji.
● Czy przewodniczący nie radzi sobie z pracami komisji?
– Przewodniczący doskonale sobie radzi z prowadzeniem komisji. Zarówno w tej kadencji komisji, jak i wcześniejszych (prof. Włodzimierz Nykiel) przewodniczący nie zgłaszali, że potrzebują pomocy. Stanowisko to jest zbędne. Jest przejawem chęci zapewnienia pracownikowi ministerstwa stałego, dodatkowego
wynagrodzenia za prace, które powinny być wykonane w ramach zapewnienia obsługi administracyjnej komisji. Można tylko zadać pytanie, czy w dobie kryzysu finansowego i oszczędności w finansach publicznych takie postępowanie resortu jest zasadne.
● Projekt przewiduje, że obecna komisja musi zostać rozwiązana po wejściu w życie nowelizacji ustawy o doradztwie. Czy była pani tym zaskoczona?
– Mieliśmy spotkanie z kierownictwem resortu odpowiedzialnym za doradztwo podatkowe i nie usłyszeliśmy w tej sprawie stanowiska. Komisja dowiedziała się o tej propozycji po opublikowaniu projektu ustawy. Trudno mi wskazać merytoryczne uzasadnienie dla rozwiązania obecnej komisji. My pracujemy dla zdających, dlatego prace są prowadzone jak dotychczas.
Przewodnicząca komisji egzaminacyjnej ds. doradztwa podatkowego