Rzeczniczka prasowa Ministerstwa Finansów Magdalena Kobos wyjaśniła, że pierwotna derogacja, która pozwalała Polsce stosować 0 proc. stawkę VAT na książki i czasopisma specjalistyczne przestała obowiązywać z końcem 2007 r. Polsce udało się jednak wynegocjować jej przedłużenie o kolejne trzy lata do końca 2010 r.

Unia nie chce przedłużyć zerowej stawki

Kobos zapewniła, że ministerstwo podjęło starania o kolejne przedłużenie zwolnienia. "W kwietniu tego roku wystąpiliśmy do Komisji Europejskiej z wnioskiem o przedłużenie okresu obowiązywania derogacji, jednak odpowiedź, jaką otrzymaliśmy w lipcu nie pozostawia wątpliwości - nie ma takiej możliwości" - poinformowała.

Dodała, że resort liczył się z odmową, dlatego opracował "plan B", zgodnie, z którym stawkę 0 proc. zastąpi VAT w wysokości 5 proc. "Zmienimy przepisy, wprowadzając nową, możliwie najniższą stawkę" - dodała.

Polska nadal korzysta z innych obniżeń

MF informuje, że derogacja związana z VAT na książki to nie jedyna, z której korzysta Polska. Kolejna dotyczy stosowania obniżonej stawki VAT w odniesieniu do niektórych usług pracochłonnych (np. naprawy rowerów, obuwia, czy pomocy domowej). Obecnie wynosi ona 7 proc., ale po zapowiadanych przez rząd podwyżkach wzrośnie do 8 proc.

Obniżoną stawkę będziemy mogli jednak stosować bezterminowo. MF zaznacza, że usługi pracochłonne zostały włączone do załącznika III dyrektywy Rady, "który umożliwia wszystkim państwom członkowskim bezterminowe stosowanie stawki obniżonej do ww. kategorii usług bez konieczności uzyskiwania prolongaty odstępstwa w tym zakresie".

Ponadto Polska korzysta z zezwolenia na stosowanie 7 proc. VAT w odniesieniu do usług związanych z budową, remontem i przebudową budynków mieszkalnych, które nie są wykonywane w ramach polityki społecznej (z wyłączeniem materiałów budowlanych oraz w odniesieniu do dostaw, przed pierwszym zasiedleniem budynków mieszkalnych) oraz stawki 3 proc. w odniesieniu do środków spożywczych.

"Przedmiotowe derogacje wygasają z dniem 31 grudnia 2010 r. Jednakże wskazać należy, iż nadal istniała będzie możliwość objęcia stawką obniżoną dostaw (...) środków spożywczych jak również usług remontów i napraw prywatnych budynków mieszkalnych" - tłumaczy MF.

Doradca podatkowy Andrzej Nikończyk z Kancelarii Kolibski Nikończyk Dec & Partnerzy wyjaśnił, że remonty i naprawy budynków mieszkalnych będą nadal mogły być objęte niższą stawką, ponieważ będą traktowane jako usługi pracochłonne wykonywane lokalnie, których świadczenie nie grozi zaburzeniem konkurencji na wspólnym unijnym rynku.

Ponadto MF dodaje, że w ustawie o VAT są przepisy umożliwiające stosowanie obniżonej stawki VAT (teraz 7 proc., a po zmianach stawek - 8 proc.) w stosunku do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Chodzi o budowę mieszkań o powierzchni do 150 m.kw. i domów o powierzchni do 300 mkw. Każdy metr wybudowany ponad te limity będzie podlegał podstawowej, 23 proc. stawce.

Kolejna derogacja, która nas obowiązuje dotyczy zgody na zwiększenie do 30 tys. euro (zgodnie ze specyficznymi zasadami przeliczania na waluty lokalne - 150 tys. zł) limitu zwolnienia podmiotowego w podatku VAT, po przekroczeniu którego firma musi rozliczać VAT.