EWA MATYSZEWSKA

TOMASZ KONIK*

Sprawa dotyczyła podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC), który polska spółka zapłaciła od otrzymanej od udziałowca pożyczki. Przepisy ustawy o PCC przewidywały w latach 2007–2008 opodatkowanie 0,5-proc. stawką tzw. czynności zmiany umowy spółki, za którą uznawane było również otrzymanie pożyczki od udziałowca.

Dlaczego polskie przepisy wymagają oceny pod kątem zgodności z prawem UE?

Kwestia poboru podatków pośrednich od gromadzenia kapitału jest zharmonizowana na poziomie unijnym tzw. dyrektywą kapitałową. Przewiduje ona stopniowe znoszenie podatków kapitałowych, w tym podatku od pożyczek udzielanych spółkom przez ich udziałowców, aby ułatwić przepływ kapitału pomiędzy państwami członkowskimi. Możliwość pobierania tego podatku do 1 stycznia 2009 r. była przewidziana wyjątkowo, tj. jedynie w tych państwach członkowskich, gdzie operacje te były 1 lipca 1984 r. opodatkowane 1-proc. stawką. Polska zwolniła z PCC pożyczki udzielane spółkom przez udziałowców z dniem przystąpienia do Unii, a następnie ponownie wprowadziła ich opodatkowanie od 1 stycznia 2007 r. Ponowne wprowadzenie tego podatku jest niezgodne z prawem UE.

Jakie znaczenie ta sprawa może mieć dla podatników?

Podatnicy, którzy zapłacili PCC od pożyczek od udziałowców w latach 2007–2008, powinni rozważyć składanie wniosków o stwierdzenie nadpłaty. Już teraz sądy administracyjne orzekają o niezgodności tego podatku z dyrektywą, np. sygn. akt III SA/Wa 619/09.