Z powodu trudnej sytuacji na rynku nieruchomości wielu deweloperów kończy działalność. Likwidacja firmy powoduje zmianę roku obrotowego. Beata Wiosek, główna księgowa w firmie Extor, wyjaśnia, że wiąże się to z obowiązkiem zamknięcia ksiąg rachunkowych na dzień poprzedzający jego rozpoczęcie i sporządzeniem sprawozdania finansowego.

– Jednostka zobowiązana jest dokonać wyceny aktywów, utworzyć rezerwę na spodziewane dodatkowe koszty i straty spowodowane zaniechaniem działalności – wyjaśnia Beata Wiosek. W działalności deweloperskiej będą to odszkodowania i kary umowne za przedwczesne rozwiązanie umów z wykonawcami. Trzeba przeprowadzić inwentaryzację rzeczowych i pieniężnych składników majątkowych. Bilans zamknięcia sporządzony na dzień poprzedzający postawienie spółki w stan likwidacji stanowi podstawę sporządzenia bilansu otwarcia likwidacji.

Spółka postawiona w stan likwidacji ma prawo ponosić koszty oraz osiągać przychody z tytułu prowadzonej działalności, zachowane zostaje prawo do rozliczania strat podatkowych z lat poprzednich.

Zdaniem Beaty Wiosek na dzień likwidacji należy połączyć wszystkie składniki kapitału własnego w jeden kapitał podstawowy, pomniejszając go o udziały własne, a jedną z ostatnich czynności kończących likwidację spółki jest sporządzenie sprawozdania likwidacyjnego oraz podzielenie pomiędzy wspólników majątku pozostałego po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli. Sprawozdanie likwidacyjne nie może wykazywać żadnych pozycji poza środkami pieniężnymi i kapitałami.

Z kolei Iwona Trocha – główna księgowa w firmie Extor – zwraca uwagę na odpowiednią wycenę zapasów przy likwidacji działalności dewelopera. Uważa, że firmy zajmujące się budową mieszkań oraz lokali użytkowych szczególną uwagę powinny zwrócić na wycenę składnika aktywów, jakim jest produkcja w toku na dzień poprzedzający postawienie spółki w stan likwidacji.

– Wartość zapasów w takiej sytuacji wycenia się po cenach sprzedaży netto możliwych do uzyskania, nie wyższych od cen ich nabycia albo kosztów wytworzenia i pomniejszonych o dotychczasowe odpisy z tytułu trwałej utraty wartości – dodaje Iwona Trocha.

Określenie możliwej do uzyskania ceny sprzedaży może powodować wiele trudności. Dlatego firma deweloperska może skorzystać z usług rzeczoznawców, którzy dokonują wyceny nieruchomości na dany dzień. Różnicę pomiędzy kosztem wytworzenia a wartością godziwą odnosi się na kapitał z aktualizacji wyceny.