ANALIZA

Urzędy kontroli skarbowej (UKS) będą w 2009 roku częściej kontrolować podmioty powiązane. To konsekwencja unikania płacenia podatku dochodowego w wyniku przerzucania dochodów do podmiotów powiązanych.

- Kontrola transakcji pomiędzy pomiotami powiązanymi w zakresie przerzucania dochodów zawsze była przedmiotem zainteresowania fiskusa. Tym bardziej że kontrolujący mogą zażądać przedstawienia dokumentacji cen transferowych i na tej podstawie chcieć zweryfikować rynkowość przeprowadzanej transakcji - komentuje zapowiedzi UKS Michał Zdyb, menedżer podatkowy w KPFK dr Piotr Rojek, oddział w Warszawie.

Procedura zorganizowana

W wykazie planu kontroli skarbowej na 2009 rok znalazły się wytyczne, jak powinny być prowadzone czynności kontrolne podmiotów powiązanych. Ministerstwo Finansów wskazuje, że podmioty gospodarcze, zarówno firmy lokalne, jak i ponadnarodowe koncerny, dokładają starań, aby stworzona struktura działalności, zawierane transakcje, przejęcia, finansowanie czy dystrybucja nadwyżek gotówkowych przynosiły oszczędności podatkowe.

Prowadzona przez nie strategia optymalizacji podatkowej nie zawsze jest zgodna z obowiązującym prawem podatkowym. Resort podkreśla, że działania te naraziły Skarb Państwa na straty w znacznej wysokości.

Ministerstwo podaje, że ujawniony dotychczas mechanizm działania polegał na zorganizowaniu sprzedaży w ten sposób, że podmiot opodatkowany na zasadach ogólnych wykazywał jedynie część uzyskiwanych dochodów, od której płacony był podatek na zasadach ogólnych. Pozostała część dochodu była przerzucana do tworzonych corocznie podmiotów, działających w ścisłym związku z producentem, które korzystały ze zryczałtowanej formy opodatkowania. Z początkiem nowego roku podatkowego powstawał nowy podmiot, który ze względu na wielkość osiąganych przychodów (w ciągu roku przekraczany był próg dozwolony przez ustawę) likwidował swoją działalność z końcem roku.

Zagrożony budżet

Kontrole związane z transferami dochodów są niemal stałą pozycją publikowanych corocznie list priorytetów i zadań urzędów kontroli skarbowej. Według Mateusza Pociaska, starszego menedżera w Ernst & Young, w tym roku zagadnieniu temu poświęcono jednak szczególnie dużo miejsca. Transferowanie dochodu jest zjawiskiem szczególnie niebezpiecznym z punktu widzenia interesów Skarbu Państwa.

- Nic zatem dziwnego, że w dobie problemów z zapewnieniem odpowiednich wpływów budżetowych ministerstwo kładzie większy nacisk na weryfikację rozliczeń między podmiotami powiązanymi. Szczególnie te przypadki, w których dochodowość polskich spółek podlega istotnym wahaniom, mogą być przedmiotem zainteresowania kontrolujących - ostrzega Mateusz Pociask.

Dodaje, że w wielu sytuacjach okaże się, że jest to odzwierciedleniem obecnej sytuacji ekonomicznej, a nie rzeczywistych transferów, niemniej jednak zgromadzenie wyczerpującej dokumentacji potwierdzającej rynkowe uzasadnienie mniejszych zysków w danym okresie warto przygotować wcześniej.