W Sejmie trwają prace nad projektem noweli ustawy o VAT przygotowanym przez Platformę Obywatelska. Jedną ze zmian, które w nim zawarto, jest propozycja wydłużenia okresu do odliczania VAT naliczonego. Pierwotnie zapowiadano, że odliczanie VAT będzie możliwe przez rok od dnia otrzymania faktury. Proponowana w nowelizacji zmiana wskazuje na to, że faktycznie okres ten będzie krótszy niż rok i będzie uzależniony od daty wystawienia faktury.

Mniej czasu na odliczenie

Co więcej, gdyby przepis wszedł w życie w projektowanym kształcie, w niektórych wypadkach podatnik miałby na odliczenie mniej czasu niż obecnie. Jak wyjaśnia Grzegorz Maślanko, radca prawny, partner w HLB Frąckowiak i Wspólnicy, zgodnie z projektem, jeżeli podatnik nie dokona obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w art. 86 ust. 10 ustawy o VAT (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.), może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji za następne okresy rozliczeniowe, jednak nie później niż za ostatni okres roku podatkowego. Oznacza to, że rzeczywisty czas na dokonanie korekty będzie uzależniony od terminu otrzymania faktury czy dokumentu celnego.

- Jeśli nastąpi to w listopadzie, podatnikowi rozliczającemu się za okresy miesięczne zostanie na odliczenie oprócz listopada tylko grudzień, bo to jest kolejny okres rozliczeniowy, a jednocześnie ostatni okres roku podatkowego - tłumaczy Grzegorz Maślanko.

Dodaje, że jeżeli podatnik fakturę otrzyma w grudniu, będzie miał tylko ten miesiąc na dokonanie odliczenia.

- Wydaje się, że autorzy projektu dążyli do zliberalizowania zasad. Tymczasem w przypadku powstania prawa do odliczenia w ostatnim okresie rozliczeniowym roku podatkowego czas na odliczenie bez korekty uległby skróceniu w stosunku do obecnie obowiązującego stanu prawnego - twierdzi ekspert.

Zwraca uwagę, że także w przypadku podatnika rozliczającego się za okresy kwartalne prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury otrzymanej w ostatnim kwartale roku mogłoby być zrealizowane tylko w rozliczeniu za ten kwartał.

Według naszego rozmówcy odczytanie propozycji poselskiej w taki sposób, że prawo do odliczenia rozciągnie się wówczas na kolejny (pierwszy) okres rozliczeniowy następnego roku podatkowego i będzie trwało do końca tego następnego roku, wydaje się abstrahować od dosłownego brzmienia projektowanego przepisu.

- Należy wyrazić nadzieję, że w toku prac parlamentarnych dojdzie do sprecyzowania przepisu w sposób zgodny z ideą wydłużenia czasu na rozliczenie podatku naliczonego bez dokonywania korekt - stwierdza Grzegorz Maślanko.

Zmniejszenie liczby korekt

Zgodnie z obowiązującymi przepisami podatnik może zrealizować prawo do odliczenia VAT w okresie rozliczeniowym, w którym otrzymał fakturę, lub w okresie następnym. W przypadku gdy nie odliczy VAT w tych terminach, może tego dokonać tylko poprzez złożenie korekty deklaracji za okres, w którym powstało prawo do odliczenia. Korektę można złożyć w okresie pięciu lat, licząc od początku roku, w którym powstało prawo do odliczenia.

Damian Panek, doradca podatkowy w departamencie doradztwa podatkowego HLB Frąckowiak i Wspólnicy, zwraca uwagę, że zgodnie z treścią projektu podatnicy zyskają możliwość odliczenia VAT bez konieczności składania korekty deklaracji w ciągu całego roku podatkowego, w którym powstało u nich prawo do odliczenia. Jak tłumaczy ekspert, tym samym wydłuży się czas na zrealizowanie prawa do odliczenia VAT bez konieczności składania korekt, w niektórych przypadkach nawet o dziesięć miesięcy.

- Podatnicy nie będą musieli już tak często składać korekt, aby skorzystać z prawa do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych. Wadą proponowanego rozwiązania może okazać się natomiast ograniczenie możliwości skorzystania z prawa do odliczenia bez konieczności korygowania deklaracji w przypadku otrzymania faktury w ostatnim okresie rozliczeniowym danego roku podatkowego - mówi Damian Panek.

Ważne!

W toku prac nad nowelą ustawy o VAT należy tak doprecyzować przepisy, aby wydłużyć okres do odliczenia w przypadku powstania prawa do odliczenia w ostatnim okresie rozliczeniowym roku podatkowego

OPINIA

BEATA HUDZIAK

doradca podatkowy, partner w departamencie doradztwa podatkowego HLB Frąckowiak i Wspólnicy

Przepisy Dyrektywy VAT 2006/112/WE dają państwom członkowskim możliwość ustalenia indywidualnych zasad odliczenia podatku naliczonego. Dyrektywa przewiduje, że podatnik ma prawo do odliczenia poprzez potrącenie od całkowitej kwoty VAT należnego za dany okres rozliczeniowy kwoty podatku dającej w tym samym okresie prawo do odliczenia. Prawo do odliczenia jest uzależnione od spełnienia określonych warunków, np. posiadania faktury lub spełnienia innych formalności. W przypadku nieskorzystania przez podatnika z prawa do odliczenia w okresie, kiedy to prawo powstało, państwa członkowskie mogą zezwolić na dokonanie odliczenia na zasadach określonych przez każde z państw odrębnie.

Proponowane przepisy są zatem zgodne z dyrektywą. Podobne regulacje są stosowane również w innych państwach członkowskich, np. w Portugalii czy Holandii.