Wiele osób decyduje się na realizację inwestycji mieszkaniowej systemem gospodarczym. Taki sposób budowy czy przeprowadzenia prac remontowych pozwala obniżyć koszty i umożliwia indywidualny wkład w wykonanie przedsięwzięcia. W Polsce udział realizacji inwestycji mieszkaniowych systemem gospodarczym jest ciągle znaczący. Osoby fizyczne, które wybierają budownictwo indywidualne, ponoszą znaczne koszty związane z samodzielnym zakupem materiałów budowlanych. Przypomnijmy, że po wejściu Polski do Unii Europejskiej stawka VAT na te towary wzrosła z 7 do 22 proc., co wpłynęło na podwyższenie kosztów budownictwa systemem gospodarczym. W celu zmniejszenia obciążeń fiskalnych tej formy budownictwa uchwalona została ustawa umożliwiająca osobom fizycznym – nabywcom materiałów budowlanych – uzyskiwanie zwrotu równowartości kwoty wynikającej z różnicy między stawką 22 a 7 proc. (tzw. zwrot VAT). Możliwość odzyskania części wydatków na zakup materiałów budowlanych nabrała jeszcze większego znaczenia po likwidacji wszystkich mieszkaniowych ulg podatkowych. Ostatnia z nich – ulga odsetkowa
– zniknęła z ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z początkiem ubiegłego roku. 

Ważne!

Uprawnionymi do zwrotu VAT są osoby fizyczne, które nie są podatnikami VAT i nie dokonały zakupu materiałów budowlanych w celu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem

Zasady zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych reguluje ustawa z 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (dalej: ustawa). Zwrot dotyczy kosztów zakupu materiałów budowlanych poniesionych po 30 kwietnia 2004 r. Przysługuje on inwestorom, którzy zachowali faktury dokumentujące poniesione wydatki i złożą odpowiedni wniosek w urzędzie skarbowym. Rekompensatę otrzyma inwestor, który spełni wszystkie warunki wynikające z ustawy. 

Ważne!

Wykaz materiałów budowlanych zawierający materiały, które do 30 kwietnia 2004 r. były opodatkowane 7-proc. stawką VAT, a od 1 maja 2004 r. objęte są 22-proc. stawką VAT, określa obwieszczenie ministra transportu i budownictwa z 30 grudnia 2005 r. (Dz.U. MTiB z 2006 r. nr 1, poz. 1)

Osoba fizyczna ma prawo do zwrotu części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych przede wszystkim w związku z budową domu oraz remontem domu lub mieszkania. Zwrot przysługuje także w związku z nadbudową lub rozbudową budynku na cele mieszkalne lub przebudową (przystosowaniem) budynku niemieszkalnego, jego części lub pomieszczenia niemieszkalnego na cele mieszkalne, w wyniku których powstanie lokal mieszkalny spełniający wymagania określone w odrębnych przepisach. W przypadku budowy (przebudowy) domu warunkiem otrzymania zwrotu jest posiadanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu ustawy Prawo budowlane oraz pozwolenia na budowę. Jeżeli natomiast wydatki na materiały budowlane zostały poniesione w związku z remontem, osoba występująca o zwrot powinna posiadać tytuł prawny do remontowanego domu lub mieszkania. Jeżeli remont wymagał pozwolenia na budowę, do wniosku o zwrot trzeba będzie również takie pozwolenie dołączyć. W przypadku prac remontowych warto również pamiętać o tym, aby przed wystąpieniem o zwrot VAT sprawdzić, czy wykonane prace uprawniają do zwrotu. Wykaz robót zaliczanych do remontu zawiera załącznik do ustawy. W przypadku budynku mieszkalnego ustawodawca wymienił tutaj m.in. prace związane z remontem lub modernizacją elewacji, przyłączy oraz elementów konstrukcyjnych domu. Na liście prac zaliczanych do remontu mieszkania można natomiast znaleźć m.in.: wykonanie nowych elementów w lokalu (ścianek działowych, okien, drzwi), remont instalacji czy wykonanie nowych instalacji gazowych. W przypadku gdy wykonane prace remontowe nie mieszczą się w ustawowym wykazie, zwrot VAT nie będzie przysługiwał.

Przykład: Prace remontowe

Podatnik buduje dom systemem gospodarczym. Jednocześnie w posiadanym mieszkaniu przeprowadził remont: wymienił podłogi, instalację sanitarną oraz pomalował ściany. Inwestor może ubiegać się o zwrot części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych związanych zarówno z budową domu, jak i pracami remontowymi przeprowadzonymi w mieszkaniu.

Podstawa prawna

 Art. 2, art. 3 ust. 1 ustawy z 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U. nr 177, poz. 1468 z późn. zm.).