Osoby fizyczne budujące i remontujące systemem gospodarczym mogą odzyskać część VAT zawartego w cenie materiałów budowlanych w ramach ustawowych limitów. Wysokość przysługującego limitu oraz należnej kwoty zwrotu zależy przede wszystkim od tego, czy inwestycja mieszkaniowa wymagała pozwolenia na budowę, czy też nie. W pierwszym przypadku limit zwrotu będzie wyższy. Na wysokość limitu oraz kwoty zwrotu wpływ ma również to, czy z tytułu poniesienia wydatków na zakup tych samych materiałów budowlanych inwestor korzystał w latach 2004–2005 z ulg mieszkaniowych w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Trzeba pamiętać, że limit zwrotu dotyczy okresów pięcioletnich liczonych od daty złożenia pierwszego wniosku. Przypomnijmy, że pierwsze wnioski o zwrot VAT można było składać od 1 stycznia 2006 r. Jeżeli zatem osoba fizyczna wnioskowała już o zwrot części wydatków na materiały budowlane, to pierwszy złożony przez nią wniosek będzie tym, od którego należy liczyć pięcioletni okres obowiązywania przysługującego jej limitu zwrotu. Składając kolejny wniosek, trzeba pamiętać o uwzględnieniu kwot poprzednio otrzymanych. Wysokość przysługującego limitu ustalana na dzień złożenia następnego wniosku stanowi bowiem różnicę pomiędzy kwotą limitu przysługującego w pięcioletnim okresie a kwotą limitu już wykorzystaną. Pięcioletnie limity zwrotu zostały wprowadzone do ustawy regulującej zasady zwrotu 1 stycznia 2008 r. w związku z bezterminowym przedłużeniem jej stosowania (pierwotnie ustawa miała obowiązywać jedynie do końca 2007 roku). Dzięki odnawialnym co pięć lat limitom o zwrot VAT można ubiegać się wielokrotnie, z tytułu wydatków poniesionych w związku z różnymi inwestycjami realizowanymi na przestrzeni wielu lat.

Ważne!

Cena 1 mkw. przyjmowana w obliczeniach wysokości limitu zwrotu to cena 1 mkw. powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego przyjmowana na potrzeby obliczenia premii gwarancyjnej od wkładów oszczędnościowych na książeczkach mieszkaniowych, ostatnio ogłoszonej przed kwartałem złożenia wniosku o zwrot. Cena ta ogłaszana jest przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w drodze komunikatu. Cena 1 mkw., która ma aktualnie zastosowanie do dokonywania wyliczeń, wynosi 2890 zł. Jest to cena 1 mkw. ogłoszona za IV kwartał 2007 r.

Osoba fizyczna ubiegająca się o zwrot samodzielnie wylicza kwotę, którą może odzyskać. W tym celu w pierwszej kolejności powinna ustalić wysokość przysługującego jej limitu, a następnie obliczyć już samą kwotę zwrotu. Wyliczenia należy dokonać według ściśle określonych ustawowych wytycznych. Trzeba pamiętać, że dokumentem stanowiącym podstawę do obliczenia kwoty zwrotu części wydatków na materiały budowlane są faktury wystawione dla osoby fizycznej od 1 maja 2004 r. Kwota zwrotu stanowi 68,18 proc. kwoty VAT zapłaconego w cenie materiałów budowlanych wynikającej z faktur. Inwestor nie może jednak odzyskać więcej niż 12,295 proc. kwoty stanowiącej iloczyn:

  • 70 mkw. powierzchni użytkowej i ceny 1 mkw. powierzchni użytkowej – w przypadku inwestycji wymagających pozwolenia na budowę, albo
  • 30 mkw. powierzchni użytkowej i ceny 1 mkw. powierzchni użytkowej – w przypadku inwestycji niewymagających pozwolenia na budowę.

Inne wartości w obliczeniach powinna przyjąć osoba, która z tytułu nabycia tych samych materiałów budowlanych wcześniej (w latach 2004–2005) korzystała z ulg podatkowych w PIT. W tym wypadku kwota podlegająca zwrotowi jest równa 55,23 proc. kwoty VAT wynikającej z faktur. Maksymalna kwota zwrotu nie może jednak wynosić więcej niż 9,959 proc. kwoty stanowiącej iloczyn, o którym mowa powyżej.

Jeżeli o zwrot VAT ubiegają się małżonkowie, muszą pamiętać, że obliczona kwota zwrotu dotyczy ich obojga. Małżonkowie mają zatem jeden wspólny limit zwrotu, w ramach którego wnioskują o zwrot części wydatków poniesionych na zakup materiałów budowlanych w związku z inwestycją mieszkaniową. Od tej zasady ustawodawca przewidział jednak pewne wyjątki. Jeżeli przed zawarciem małżeństwa osoba fizyczna otrzymała już zwrot, to obliczoną kwotę zwrotu pomniejsza o kwoty uprzednio otrzymane. Natomiast w przypadku gdy w czasie trwania małżeństwa lub do momentu orzeczenia przez sąd separacji osoba fizyczna otrzymała kwotę zwrotu, a następnie związek małżeński ustał lub sąd orzekł separację, przysługującą jej kwotę zwrotu również należy odpowiednio pomniejszyć. Zwrot będzie mniejszy o 50 proc. kwoty wcześniej otrzymanej, jeżeli małżonkowie składali wspólny wniosek, lub o kwotę otrzymanego zwrotu, jeżeli wniosek był składany odrębnie.

Przykład: Limit zwrotu

Pan Jacek w 2006 r. ukończył remont domu. Na podstawie faktur na zakup materiałów budowlanych wystawionych od 1 maja 2004 r. odzyskał część wydatków związanych ze zrealizowaną inwestycją. W lipcu tego roku pan Jacek ma zamiar sprzedać mieszkanie, które wcześniej chce wyremontować. W związku z planowanym remontem zakupił materiały budowane. Chciałby odzyskać część wydatków poniesionych na ten cel. Inwestor musi pamiętać, że składając kolejny wniosek, przy obliczaniu kwoty przysługującego zwrotu musi uwzględnić zwrot poprzednio otrzymany. 

Przykład: Wyliczenie kwoty zwrotu

Podatnik nie korzystał z ulg mieszkaniowych, a materiały budowlane zakupione zostały w związku z budową domu.

Kwota wydatków to 122 tys. zł (w tym 22 tys. zł VAT).

Etap I – wyliczenie kwoty przysługującego w okresie pięciu lat limitu: 12,295 proc. x 70 x 2890 zł = 24 872,785 zł

Etap II – wyliczenie kwoty zwrotu: 68,18 proc. x 22 000 zł = 14 999,6 zł, po zaokrągleniu: 15 000 zł

Podatnik korzystał z ulg mieszkaniowych, a zakupione materiały budowlane wykorzystał na remont niewymagający pozwolenia na budowę.

Kwota wydatków to 30,5 tys. zł (w tym 5,5 tys. zł VAT).

Etap I – wyliczenie kwoty przysługującego w okresie pieciu lat limitu: 9,959 proc. x 30 x 2890 zł = 8634,453 zł

Etap II – wyliczenie kwoty zwrotu: 55,23 proc. x 5 500 zł = 3037,65 zł, po zaokrągleniu: 3038 zł

Podstawa prawna

Art. 3 ust. 5, art. 4 ust. 3 ustawy z 29 sierpnia 2005 r. o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym (Dz.U. nr 177, poz. 1468 z późn. zm.).