JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĄŁ URZĄD

Szkoła jest gminną jednostką samorządową, działającą na podstawie uchwały rady miasta, udzielającą pomocy socjalnej emerytom i rencistom w formie finansowej, od której naliczano i odprowadzano podatek. W najbliższym czasie szkoła zamierza wypłacać ekwiwalenty pieniężne w zamian za świadczenia rzeczowe w formie paczek żywnościowych, na rzecz byłych pracowników, którzy obecnie są emerytami lub rencistami. Przyznane świadczenia w roku podatkowym nie przekroczą kwoty 2280 zł na każdego emeryta lub rencistę. Czy w świetle obowiązującej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wartość wypłaconych ekwiwalentów pieniężnych w zamian za paczki żywnościowe podlega opodatkowaniu 10-proc. zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

ODPOWIEDŹ URZĘDU

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.; dalej ustawa o PIT), aby świadczenie rzeczowe korzystało ze zwolnienia od podatku, muszą być spełnione łącznie następujące warunki: świadczenie ma być świadczeniem rzeczowym lub ekwiwalentem pieniężnym w zamian tych świadczeń, świadczenie ma otrzymać emeryt lub rencista, świadczenie to musi być przyznane wskazanym osobom w związku z istniejącym uprzednio stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy lub spółdzielczym stosunkiem pracy, kwota ekwiwalentu pieniężnego (dla podatnika) nie może przekroczyć w roku podatkowym wysokości 2280 zł.

Zawarte w omawianym przepisie sformułowanie: w zamian, świadczy o tym, że faktycznie przysługujące, na podstawie odrębnych przepisów (układu zbiorowego pracy bądź innych obowiązujących u pracodawcy przepisów resortowych), świadczenia rzeczowe nie zostały przekazane emerytom i rencistom przez zakład pracy.

Z przedmiotowego zwolnienia nie mogą korzystać świadczenia pieniężne, które nie mają swojego odpowiednika w pierwotnym prawie do świadczenia rzeczowego. Ustawodawca nie dokonał w omawianym przepisie wyszczególnienia rodzajów świadczeń rzeczowych. Świadczeniami rzeczowymi są świadczenia w naturze (nie w pieniądzu), np. paczki żywnościowe, bilety na imprezy sportowe, kulturalne, oświatowe itp. Ponadto z omawianego zwolnienia nie mogą korzystać wszystkie świadczenia pieniężne wypłacane emerytom i rencistom. Wolne od podatku dochodowego są te świadczenia pieniężne, które wypłacane są w zamian za świadczenia rzeczowe, które są ich ekwiwalentem. Ekwiwalent w znaczeniu słownikowym to rzecz równa innej wartością, odpowiednik, równoważnik.

Zatem świadczenie pieniężne wypłacone emerytom i rencistom w zamian za świadczenia rzeczowe - paczki żywnościowe - do kwoty 2280 zł rocznie dla podatnika będzie korzystało ze zwolnienia na mocy art. 21 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT, ponieważ spełniać będzie wszystkie warunki zwolnienia.

Stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od uzyskanych na terytorium Polski dochodów (przychodów) pobiera się zryczałtowany podatek dochodowy z tytułu świadczeń otrzymanych przez emerytów i rencistów, w związku z łączącym ich uprzednio z zakładem pracy stosunkiem służbowym, stosunkiem pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunkiem pracy, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 26 i 38 ustawy o PIT - w wysokości 10 proc. należności. Należy zwrócić uwagę, że art. 30 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT nie koliduje z art. 21 ust. 1 pkt 38, który jest wyjątkiem od ogólnej zasady opodatkowania świadczeń otrzymywanych przez emerytów i rencistów.

Wobec tego wypłacony ekwiwalent pieniężny w zamian za paczki żywnościowe na rzecz swoich byłych pracowników, którzy obecnie są emerytami i rencistami, nie podlega opodatkowaniu PIT.

Postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego w Lubaniu z 22 sierpnia 2007 r., nr PD/415-9/07/1

EWA MATYSZEWSKA