Prawo pomocy może być przyznane podatnikowi na jego wniosek przed wszczęciem postępowania sądowego lub w jego toku.

Podatnik nie zgadza się z decyzją podatkową. Zastosował już wszystkie środki odwoławcze poza drogą sądową. Planuje wnieść skargę do sądu administracyjnego.

– Czy mogę dostać doradcę podatkowego z urzędu do reprezentowania mnie przed sądem – pyta pan Marek z Polic.

Prawo pomocy wynika wprost z konstytucyjnej zasady prawa do sądu, ponieważ zapewnia ono osobie będącej w ciężkiej sytuacji finansowej możliwość obrony swoich praw przed sądem.

Michał Cielibała, przewodniczący zarządu świętokrzyskiego oddziału Krajowej Izby Doradców Podatkowych, wyjaśnia, że prawo pomocy może być przyznane podatnikowi na jego wniosek zarówno przed wszczęciem postępowania sądowego, jak też w jego toku.

– Przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidują możliwość ustanowienia przez sąd dla strony postępowania w ramach prawa pomocy doradcy podatkowego jako pełnomocnika procesowego. Wykonywanie prawa pomocy stanowi obowiązek doradcy podatkowego – podkreśla Michał Cielibała.

Nasz rozmówca dodaje, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Jeśli strona nie wypełni tego obowiązku, wniosek pozostawia się bez rozpoznania. Urzędowe formularze udostępnia się nieodpłatnie m.in. w budynkach wszystkich wojewódzkich sądów administracyjnych.

– Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Stanowi to uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu doradcy podatkowemu bez ponoszenia przez nią wynagrodzenia – zaznacza Michał Cielibała.

Podkreśla także, że samo wyznaczenie nie jest automatycznie udzieleniem pełnomocnictwa i strona musi udzielić takiego pełnomocnictwa, by skutecznie mogła skorzystać z prawa pomocy.

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej – jak stwierdza Michał Cielibała – w zakresie całkowitym nastąpi w sytuacji, gdy osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Gdy zaś osoba taka wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, przyznanie prawa pomocy nastąpi w zakresie częściowym.

Ważne!

Sąd wydaje postanowienie o przyznaniu prawa pomocy. Następnie występuje do Krajowej Izby Doradców Podatkowych o wyznaczenie konkretnej osoby do pełnienia funkcji pełnomocnika. Na koniec strona udziela odpowiedniego pełnomocnictwa doradcy podatkowemu