Krótka sprzedaż to nowa strategia inwestycyjna na polskiej giełdzie papierów wartościowych. Eksperci przyznają, że rozliczenie dla celów podatkowych krótkiej sprzedaży dokonywanej przez inwestorów indywidualnych będzie w wielu przypadkach problematyczne.

Obowiązujące w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) rozwiązania w zakresie sprzedaży krótkiej odnoszą się tylko do sytuacji pożyczkobiorcy, i to też w sposób ogólny.

Ustalenie dochodu

Zanim inwestorzy przystąpią do rozliczenia krótkiej sprzedaży w zeznaniach podatkowych, biura maklerskie muszą odrębnie ewidencjonować te transakcje w celu prawidłowego ustalenia dochodu i wykazania w informacji PIT-8C przesyłanej inwestorom.

Jak tłumaczy Robert Morawski, specjalista podatkowy w CDM Pekao, odrębne ewidencjonowanie sprzedaży krótkiej jest niezbędne dlatego, że w tym przypadku inaczej ustala się moment powstania dochodu do opodatkowania.

Przy zbyciu papierów własnych momentem tym jest zapisanie sprzedaży na rachunku papierów wartościowych. Natomiast przy zbyciu papierów pożyczonych momentem tym jest dzień zwrotu papierów lub dzień, w którym zwrot miał nastąpić. W ramach krótkiej sprzedaży można papierami obracać wielokrotnie, a dochód i tak będzie ustalany raz.

Krótka sprzedaż nie może zatem wpływać na tzw. kolejkę FIFO (ang. first in first out) stosowaną do rozliczenia papierów kupowanych i sprzedawanych tradycyjnie.

– W związku z tym, że przy krótkiej sprzedaży też dochodzi do odpłatnego zbycia papierów, stąd wynika konieczność ujawnienia dochodu z krótkiej sprzedaży w PIT-8C i PIT-38 – mówi Robert Morawski.

Rozliczenie pożyczkodawcy

Dom maklerski nie wykaże jednak w PIT-8C ani innej informacji ewentualnego dochodu z samej pożyczki papierów. Przepisy nie precyzują bowiem, w jaki sposób pożyczkodawca powinien się rozliczyć (chodzi przede wszystkim o wynagrodzenie za udzieloną pożyczkę w postaci odsetek).

Hanna Pobudkiewicz, dyrektor biura rozliczeń DIBRE, przyznaje, że konkretne problemy związane z rozliczeniem krótkiej sprzedaży pojawią się, kiedy transakcje te będą dokonywane na większą skalę, czyli gdy usługa będzie dostępna w serwisach internetowych.

Krótka sprzedaż polega na sprzedaży pożyczonych papierów wartościowych i pozwala zarabiać na spadkach kursów cen. Oczekując spadku cen na rynku, papiery należy najpierw sprzedać po cenie wyższej, a następnie odkupić po cenie niższej i zwrócić pożyczkodawcy.

Kluczowe są jednak ustalenia umowy zawartej z domem maklerskim. Zasady zawierania umowy pożyczki zostały uregulowane w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. z 2005 r. nr 183, poz. 1538 z późn. zm).

140 akcji dopuszczono do krótkiej sprzedaży w październiku

40 obligacji dopuszczono do krótkiej sprzedaży w październiku