JAKI PROBLEM ROZSTRZYGNĘŁA IZBA: Spółka zawarła umowę ubezpieczenia szkód powstałych w następstwie roszczeń z tytułu odpowiedzialności członków organów niepublicznej spółki kapitałowej na okres od 16 lutego 2009 r. do 15 lutego 2010 r. Określona w polisie zryczałtowana składka płatna jest w dwóch ratach, pierwsza w marcu 2009 r., druga w maju 2009 r. Zarówno składka ubezpieczenia, jak i samo ubezpieczenie nie jest przypisane indywidualnie do skonkretyzowanej osoby, albowiem polisa jest bezimienna i odnosi się zbiorczo do członków organów spółki, co sprawia, że identyfikacja podmiotu ubezpieczonego nie wiąże się z osobą, ale z piastowaną funkcją w organie spółki. W związku z tym faktyczna indywidualizacja ubezpieczonego następować będzie dopiero w chwili zajścia zdarzenia objętego ubezpieczeniem lub w chwili spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela. Czy koszt związany z opłaceniem przez ubezpieczającą spółkę składki z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia odpowiedzialności członków organów stanowi przychód dla osoby pełniącej funkcję członka zarządu podlegający opodatkowaniu PIT?

ODPOWIEDŹ IZBY: W praktyce, w pojęciu przychodu mieści się każda realna korzyść, jaką uzyskał podatnik. Do tych korzyści zaliczyć należy również kwoty składek OC pokrywanych przez spółkę członkom organów. Wobec braku przepisów zwalniających je z opodatkowania stanowią one, co do zasady, przychód podlegający opodatkowaniu.

Przychody członków organów, w tym członków zarządu, są kwalifikowane do źródeł przychodów, których rodzaj określany jest w zależności od sposobu, w jaki powierzono im wykonywanie obowiązków. Z analizy omawianej sprawy wynika, że członkowie zarządu osiągają przychody ze stosunku pracy lub z działalności wykonywanej osobiście. Uzyskiwana przez członków zarządu korzyść w postaci opłaconych przez spółkę składek na ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej stanowi nieodpłatne świadczenie, które należy zakwalifikować do przychodu ze stosunku pracy lub ewentualnie z działalności wykonywanej osobiście. Argument, iż składka ubezpieczeniowa nie jest przypisana do konkretnej osoby, w tym przypadku nie znajduje uzasadnienia, gdyż w chwili wpłaty składki, znany jest skład zarządu spółki. Ustalenie, jakiej osobie przysługuje przysporzenie majątkowe z tytułu opłacanej składki, nie budzi wątpliwości. Spółka zna członków zarządu z imienia i nazwiska, zna również dokładnie okresy, kiedy osoby te pełniły swoje funkcje, a tym samym korzystały z ubezpieczenia. To wszystko pozwala na przypisanie przychodu konkretnym osobom.

Zatem nie ma podstaw, aby umowę ubezpieczenia obejmującą wszystkich członków zarządu traktować jako zdarzenie niepowodujące przysporzenia po stronie tych osób.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 2 lipca 2009 r. (nr IPPB2/415-287/09-2/MG)