"Turystyka czeka na nowy VAT"

Komisja Europejska podjęła decyzję o wniesieniu do Trybunału Sprawiedliwości UE sprawy m.in. przeciwko Polsce w związku z niewłaściwym wdrożeniem przepisów wspólnotowych. Z czym jest problem?

Problem polega na naruszaniu zasad uczciwej konkurencji pomiędzy biurami w UE, gdyż Polska i siedem innych państw członkowskich stosują procedurę marży nie tylko wobec turystów, ale również sprzedając usługi innym biurom podróży w celu dalszej odsprzedaży. Te ostatnie są uprzywilejowane wobec tych, które kupią takie same usługi z VAT, którego nie będą mogły odliczyć.

W Komisji Europejskiej trwają też prace nad zmianami zasad rozliczenia VAT od usług turystycznych. Jakie to zmiany?

Projekt zmiany przepisów w zakresie opodatkowania biur podróży zakłada możliwość rezygnacji z procedury VAT-marża i wyboru zasad ogólnych rozliczenia VAT w stosunku do wybranych imprez. Jeżeli natomiast podatnik zdecyduje się na stosowanie procedury VAT-marża, będzie miał możliwość wyliczania marży w wybranym okresie rozliczeniowym. Dodatkowo te same zasady mają obowiązywać biura podróży spoza UE, które świadczą usługi wykonywane w Unii.

Z jakim problemami dotyczącymi tego sposobu rozliczenia boryka się branża turystyczna?

Problemem jest kalkulacja marży jako podstawy opodatkowania. Marża to zasadniczo różnica pomiędzy ceną sprzedaży a ceną zakupu towarów i usług przez biuro podróży, ale tylko tych dla bezpośredniej korzyści turysty. I tu zaczyna się problem, co należy rozumieć przez usługi nabyte dla bezpośredniej korzyści turysty, a co wchodzi w skład tzw. usług własnych. Jako jeden z przykładów wątpliwości w tym zakresie można wskazać zakup usług sprzątania hotelu będącego własnością biura podróży. Otóż Trybunał Sprawiedliwości UE w połączonych sprawach (C-308/96 i C-94/97) uznał taką usługę za pomocniczą w stosunku do usługi hotelowej i na tej podstawie odmówił uznania jej za usługę nabytą dla bezpośredniej korzyści turysty. W innym orzeczeniu uznał usługi sprzątania części wspólnych nieruchomości za odrębne od usług najmu lokali (sprawa C-527/07).

Ponadto obecnie marża biur podróży na potrzeby rozliczeń VAT obliczana jest oddzielnie dla każdej pojedynczej usługi. Oznacza to znaczne obciążenie administracyjne. Innym problemem jest zjawisko ujemnej marży.

Kiedy mamy do czynienia z marżą ujemną?

Ujemna marża powstaje, gdy cena, za jaką biuro podróży nabywa towary bądź usługi, jest wyższa od ceny, jaką uiszcza za nie nabywca. Główną przyczyną tego zjawiska jest duża rozpiętość czasowa pomiędzy zawarciem umowy pozwalającej na organizację danej usługi turystycznej a jej sprzedażą nabywcy. Nie daje ona pewności ostatecznej ceny, za jaką usługa zostanie sprzedana, szczególnie gdy ceny zakupu kalkulowane są w walucie obcej, zaś cena wycieczki w złotych.

Niestety organy podatkowe nie zgadzają się na skompensowanie ujemnej marży z dodatnią z kolejnej transakcji i nakazują traktowanie jej jako marżę wynoszącą 0 zł. Z ekonomicznego punktu widzenia oznacza to, że biura muszą ponosić ciężar VAT zapłaconego w cenie usług kupowanych od innych podmiotów dla bezpośredniej korzyści turysty.

Czy propozycje Komisji wychodzą naprzeciw tym problemom?

Proponowane przez Komisję zmiany jawią się jako koło ratunkowe dla branży. Należy mieć nadzieję na rychłe wprowadzenie tych zmian.