Podatniczka odziedziczyła gospodarstwo rolne: ziemię, dom, budynek gospodarczy oraz ruchomości (samochód, traktor).

W maju 2009 r. złożyła do urzędu skarbowego zeznanie o nabyciu rzeczy i praw majątkowych (na formularzu SD-3). Dołączyła do niego oświadczenie, że będzie mieszkać w odziedziczonym budynku przez pięć lat i jest w nim zameldowana. Zobowiązała się też do prowadzenia gospodarstwa rolnego i niezbywania go przez pięć lat.

W ten sposób spełniła przesłanki do zwolnienia z podatku. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768 z późn. zm.) zwalnia się z daniny nabycie własności gospodarstwa rolnego, jeśli spadkobierca będzie je prowadził przez co najmniej pięć lat od dnia otrzymania. Z kolei w art. 16 ust. 1 i 2 tej ustawy określono warunki ulgi mieszkaniowej w podatku od spadków. Polega ona na tym, że można nie płacić daniny po odziedziczeniu budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 110 mkw., a w przypadku większych domów – opodatkowana jest tylko nadwyżka powierzchni użytkowej (np. 40 mkw. w przypadku 150-metrowego budynku). Aby skorzystać z tej ulgi, trzeba jednak mieszkać i być zameldowanym w nabytym domu przez pięć lat.

Po otrzymaniu zeznania i oświadczenia od podatniczki naczelnik urzędu skarbowego w czerwcu 2009 r. umorzył postępowanie w sprawie ustalenia wysokości podatku od spadku. W grudniu 2011 r. do organu podatkowego wpłynęła jednak umowa darowizny, na mocy której skarżąca darowała synowi działki wchodzące w skład gospodarstwa rolnego. Okazało się też, że podatniczka nie była zameldowana w odziedziczonym budynku na pobyt stały. W efekcie naczelnik urzędu skarbowego stwierdził, że jego wcześniejsza decyzja o umorzeniu wygasła.

Potwierdził to sąd. Uznał, że skarżąca nie dotrzymała ani warunków zwolnienia z podatku od spadków, ani warunków ulgi mieszkaniowej. Nie była bowiem zameldowana w budynku mieszkalnym na pobyt stały przez pięć lat, a poza tym zbyła część nieruchomości – darowała ją synowi.

W tej sytuacji organ podatkowy będzie mógł wydać decyzję, w której określi podatek od odziedziczonego spadku. Wyrok jest nieprawomocny.

ORZECZNICTWO

Wyrok WSA w Rzeszowie z 15 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Rz 1080/12.