Polecany produkt: Podatki 2016 cz. 1 i cz. 2 >>>

Resort zapewnia, że celem ujednolicenia administracji podatkowej, celnej i skarbowej od początku 2017 r. nie jest tworzenie nowej formacji policyjnej. W wykrywaniu i zwalczaniu przestępstw skarbowych ściśle współpracujemy z organami ścigania, a one dysponują szerszym wachlarzem instrumentów prawnych – zwrócił uwagę MF.

Pierwotnie pomysł był inny. Z pierwszych roboczych wersjach projektu utworzenia Krajowej Administracji Skarbowej (ze stycznia i lutego 2016 r.) wynika, że funkcjonariusze mieli dostać prawo kupowania towarów lub usług o wartości do 500 zł, aby sprawdzić, czy sprzedawca wystawił paragon i zapisał transakcję w księgach. Droższych zakupów urzędnicy mogliby dokonywać za zgodą prokuratora generalnego.

Takie rozwiązanie byłoby absolutnym novum, gdyż obecnie inspektorzy prowadzą wprawdzie różne akcje, które pozwalają sprawdzić, czy sprzedawca wywiązuje się ze swoich obowiązków, ale wszystko to odbywa się na zasadzie obserwacji. W DGP nr 8/2016 „Fiskus będzie mógł robić zakupy kontrolowane” szeroko omówiliśmy wątpliwości związane z odejściem od tej zasady i wprowadzeniem nowych przepisów. Ostatecznie jednak zrezygnowało z nich samo MF.

Zapytany przez DGP o motywację, która stała za tym krokiem, resort finansów wyjaśnia, że funkcjonariusze KAS i tak otrzymają wystarczające kompetencje do walki z szarą strefą i przestępcami gospodarczymi. Nie chcemy też ograniczenia jakichkolwiek praw i wolności obywatelskich – zapewnił MF.

Michał Goj, dyrektor w dziale doradztwa podatkowego w EY, jest zdania, że zakup kontrolowany, choć kontrowersyjny, to mógł być pomocny w walce z szarą strefą. Z drugiej strony istniało niebezpieczeństwo, że urzędnicy zamiast wykorzystywać takie uprawnienia do walki z procederem unikania opodatkowania, tworzyliby sztucznie okazję do naruszania prawa. Czy tak by rzeczywiście było? Przynajmniej unikniemy wątpliwości – mówi ekspert EY.

Dziś zakupu kontrolowanego dokonać mogą m.in. policjanci na podstawie art. 19a ust. 1 i 2 ustawy o policji oraz kontrolerzy Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (od kwietnia 2016 r.). 

OPINIA

To dobra decyzja resortu finansów

Choć niezbędne jest, aby fiskus mógł skutecznie kontrolować, czy podatnicy wywiązują się ze swoich obowiązków, to rozwiązania proponowane w poprzednich projektach dotyczących utworzenia KAS szły za daleko. Przyznanie prawa do dokonania zakupu kontrolowanego to wręcz nadzwyczajny krok. Bez odpowiedniego nadzoru i bez przygotowania urzędników jego stosowanie mogłoby doprowadzić do osłabienia i dość niskiego zaufania przedsiębiorców do aparatu skarbowego. Podjęto więc słuszną decyzję, bo obecny projekt utworzenia KAS już dość szeroko reguluje zakres czynności operacyjno-rozpoznawczych, które będą mogli podejmować funkcjonariusze w celu zwalczania szarej strefy i nadużyć podatkowych.

Etap legislacyjny

Poselski projekt wniesiony do Sejmu