Dużą częścią wydatków ponoszonych przez prowadzących działalność stanowią podatki. Warto wiedzieć, że podobnie jak inne wydatki konieczne do osiągnięcia finalnego produktu, również i podatki związane nieoderwalnie z działalnością mogą stanowić koszt firmy. Podatek może być kosztem uzyskania przychodu, jeśli nie został zawarty w negatywnym katalogu kosztów i spełnia definicję kosztu – jeśli te warunki są spełnione, do kosztów przedsiębiorca zaliczy PCC, podatek od nieruchomości, podatek od środków transportu, podatek akcyzowy (z pewnym wyjątkiem) oraz w konkretnych przypadkach VAT.

Do kosztów firmy ustawa o PIT nie pozwala zaliczyć natomiast:
- podatku dochodowego (w tym też zryczałtowanego podatku dochodowego płaconego od przychodów),
- co do zasady VAT-u,
- podatku akcyzowego od nadmiernych ubytków i niedoborów,
- podatku od wydobycia niektórych kopalin.

VAT w kosztach zwolnionego przedsiębiorcy

Podatek od towarów i usług może być zaliczony w koszty firmy, jeśli podatnik jest zwolniony z VAT-u lub nabył towary i usługi w celu wytworzenia lub odsprzedaży towarów lub świadczenia usług zwolnionych z VAT. W tym wypadku w koszty zostanie zaliczona kwota VAT-u naliczonego, której przedsiębiorca z powodu zwolnienia nie może odliczać czy też otrzymywać jej zwrotu (pod warunkiem, że VAT nie powiększył wartości środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej).

Podatek obniży też VAT związany ze sprzedażą premiową

Kosztem firmy może być także podatek należny od nieodpłatnie przekazanych towarów - w sytuacji, kiedy jedynym warunkiem ich przekazania jest uprzednie nabycie przez otrzymującego towaru lub usługi o określonej wartości i ilości. Chodzi tu m.in. o nagradzanie klienta dodatkowym towarem, jeśli spełni pewne warunki, tj. kupi określoną ilość jakiegoś produktu. Przykładowo, jeśli klient za zakupienie roweru otrzyma gratis dwie opony, VAT związany z przekazanymi nieodpłatnie oponami sprzedawca rowerów wrzuci w koszty.

- przekazują lub zużywają towary lub świadczą usługi na potrzeby reprezentacji i reklamy,
- importują usługi oraz dokonują obrotów w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, pod warunkiem, że VAT należny nie jest jednocześnie VAT-em naliczonym. Kosztem może być jednak tylko wartość nieprzekraczająca kwoty podatku od nabycia tych towarów i usług, która mogłaby stanowić podatek naliczony w myśl ustawy o VAT.

W kosztach część VAT-u zakupionego firmowego auta

Ostatnim przypadkiem, w którym VAT może obciążyć koszty firmy, jest sytuacja, kiedy podatnik dokonuje korekty powodującej zmniejszenie podatku odliczonego. W koszty pójdzie część VAT-u nieuwzględniona w wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych lub innych rzeczy, które przedsiębiorca amortyzuje. A zatem VAT-owiec, kupując samochód osobowy na firmę, do kosztów uzyskania przychodu wrzuci nieodliczony VAT, czyli ten, który zwiększa wartość początkową tego samochodu.

Katarzyna Miazek, Tax Care
Dominik Mędrzycki, księgowy Tax Care