Obecnie z art. 70 par. 8 ordynacji podatkowej wynika, że nie ulegają przedawnieniu zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką lub zastawem skarbowym, z tym że po upływie terminu przedawnienia mogą być one egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu.

W celu wykreślenia tego przepisu Senat przygotował projekt nowelizacji ordynacji. Byłaby to odpowiedź na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 października 2013 r. (sygn. akt SK 40/12), w którym TK uznał za sprzeczny z konstytucją brak przedawnienia należności zabezpieczonych hipoteką lub zastawem.

Wprawdzie orzeczenie TK dotyczyło przepisu w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r., ale obecnie to samo wynika z art. 70 par. 8 ordynacji. Z tego powodu Trybunał stwierdził w uzasadnieniu swojego wyroku, że aktualny przepis wymaga pilnej interwencji ustawodawcy. Senatorzy proponują usunięcie go z ordynacji od 2015 r.

Ministerstwo Finansów negatywnie ocenia projekt. Zarzuciło mu brak przepisów przejściowych i pominięcie negatywnych skutków budżetowych.

Na etapie prac nad projektem senacka komisja zaproponowała już dodanie przepisów przejściowych. Zakładają one m.in., że zobowiązania podatkowe zabezpieczone hipoteką lub zastawem skarbowym, powstałe przed dniem obowiązywania zmian, ulegną przedawnieniu nie wcześniej niż z upływem sześciu miesięcy, licząc od dnia wejścia w życie nowelizacji.

Obecnie ustanowionych jest: 107 tys. hipotek przymusowych na kwotę ok. 6,2 mld zł należności głównej, 30 tys. zastawów skarbowych na kwotę ok. 2 mld należności głównej

Etap legislacyjny

Senacki projekt zmian w ustawie – Ordynacja podatkowa – prace w Senacie