Jeżeli do końca grudnia przychody przedsiębiorcy ze sprzedaży (wraz z kwotą należnego VAT) nie przekroczą 5068 tys. zł, to w 2014 r. będzie mu przysługiwał status małego podatnika dla celów podatku dochodowego (PIT lub CIT) i VAT. Umożliwia to korzystanie z wielu ułatwień, np. jednorazowej amortyzacji środków trwałych czy kasowej metody rozliczeń VAT. Wspomniany limit jest wyższy niż obowiązujący w 2013 r. (4922 tys. zł).

Coroczna zmiana tej wartości wynika z tego, że w przepisach określona jest ona w euro (1,2 mln euro). Przelicza się ją według średniego kursu ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego (i stosuje zaokrąglenie do tysiąca złotych). Wczorajszy średni kurs euro, decydujący o tym, ile w złotych wynosi limit na 2014 r., to 4,2230 zł.

Ministerstwo Finansów szacuje, że obecnie w Polsce jest ok. 1,5 mln małych podatników.

Nie więcej niż 1,2 mln euro

W przypadku VAT definicję małego podatnika określa art. 2 pkt 25 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.).

Tu obowiązuje wspomniany limit stanowiący równowartość 1,2 mln euro. Jednak jest też grupa podmiotów, w odniesieniu do których wynosi on zaledwie 45 tys. euro. Chodzi o prowadzących przedsiębiorstwo maklerskie, zarządzających funduszami powierniczymi, będących agentami, zleceniobiorcami lub innymi osobami świadczącymi usługi o podobnym charakterze (z wyjątkiem komisu). W 2014 r. będą mogli skorzystać z preferencji przewidzianych dla małych podatników, o ile kwota prowizji lub innych postaci wynagrodzenia za wykonane przez nich usługi (wraz z kwotą podatku) nie przekroczy w 2013 r. 190 tys. zł (biorąc pod uwagę kurs 4,2230 zł za euro i zaokrąglenie do tysiąca złotych). W 2013 r. limit ten wynosi 185 tys. zł.

Prosta amortyzacja

Z kolei możliwość skorzystania ze wspomnianej już jednorazowej amortyzacji wynika z art. 16k ust. 7 ustawy z 15 lutego 1992 r. o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.) i art. 22k ust. 7 ustawa z 26 lipca 1991 r. o PIT (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.). Dotyczy ona nie tylko małych podatników, lecz także tych, którzy w danym roku rozpoczęli działalność gospodarczą. Z tym że jednorazowego odpisu można dokonać w przypadku środków trwałych zaliczonych do grupy 3–8 klasyfikacji (np. narzędzia, przyrządy, ruchomości i wyposażenie), z wyłączeniem samochodów osobowych. Obowiązujące przepisy mówią, że ich wartość początkowa w roku podatkowym, w którym zostały wprowadzone do ewidencji, nie może przekraczać równowartości 50 tys. euro. Według tych kryteriów w 2014 r. po przeliczeniu limit ten wynosić będzie 211 tys. zł (po zaokrągleniu do tysiąca złotych; obecnie jest to 205 tys. zł). Warto jednak pamiętać, że może się on jeszcze zmienić. W sierpniu tego roku Ministerstwo Finansów poinformowało, że kończy prace nad zmianami w PIT i CIT, które zakładają, że od 1 stycznia 2014 r. do końca 2016 r. miałby wzrosnąć do 100 tys. euro. Wówczas wynosiłby 422 tys. zł.

Popularny ryczałt

Niektórzy podatnicy, jeśli osiągają stosunkowo niewielkie obroty, mogą rozliczać się z fiskusem w bardzo uproszczony sposób, tj. płacić podatek w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W tym przypadku podstawę opodatkowania stanowi przychód bez pomniejszania o koszty jego uzyskania. Stawka jest zaś uzależniona od rodzaju prowadzonej działalności.

Z roku na rok tę formę rozliczeń wybiera coraz więcej osób. W styczniu tego roku do urzędów trafiło 877,4 tys. zeznań tych podatników za 2012 r. To o prawie 42 tys. więcej niż rok wcześniej.

Warunki stosowania ułatwień określa ustawa z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.). Zgodnie z jej przepisami z ryczałtu mogą korzystać osoby fizyczne prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą – ale nie każdą. Ustawa zawiera listę wyłączeń. Jej przepisów nie mogą uwzględnić np. prowadzący aptekę czy lombard.

Tę formę rozliczeń można zastosować również wtedy, gdy działalność jest prowadzona w formie spółki cywilnej lub jawnej, przy czym musi to być spółka osób fizycznych.

W 2014 r. ryczałt będą mogli wybrać podatnicy, którzy w 2013 r. roku uzyskają przychody nie większe niż równowartość 150 tys. euro, tj. 633 450 zł (w 2013 r. limit wynosi 615 300 zł). W przypadku spółki cywilnej lub jawnej osób fizycznych dotyczy to przychodów wszystkich wspólników (liczy się ich suma).

W tym przypadku kwotę w euro przelicza się według średniego kursu ogłaszanego przez NBP na 1 października roku poprzedzającego rok podatkowy. Nie zawsze jest to kurs identyczny z ogłaszanym przez NBP na pierwszy dzień roboczy października (i używanym przy obliczaniu limitu dla małych podatników). Ten pierwszy, jeśli 1 października wypada w dzień wolny od pracy, np. sobotę, ustalany jest jako kurs z 30 września (tak było np. w 2011 r.).

Limit 150 tys. euro, tak samo przeliczany, dotyczy też podatników, którzy chcieliby się rozliczać w formie ryczałtu, a w roku poprzedzającym (czyli w tym wypadku w 2013 r.) prowadzili działalność samodzielnie lub w formie spółki, z której przychody były opodatkowane wyłącznie w formie karty podatkowej lub za część roku w formie karty, a za część roku na ogólnych zasadach (w tym drugim przypadku limit dotyczy przychodów łącznie). Dla nich przychody opodatkowane w formie karty podatkowej oblicza się wyłącznie na podstawie wystawionych faktur lub rachunków.

Terminy wpłat

Zastosowanie ryczałtu pociąga za sobą obowiązek comiesięcznego obliczania zobowiązania wobec fiskusa i regulowania go na rachunek urzędu skarbowego w terminie do 20. dnia następnego miesiąca, a za grudzień – w terminie złożenia zeznania (tj. do 31 stycznia roku następnego).

Wyjątkiem są wyłącznie podatnicy, w przypadku których otrzymane (w roku poprzednim) przychody z działalności prowadzonej samodzielnie albo przychody spółki nie przekroczą kwoty stanowiącej równowartość 25 tys. euro (w 2014 r. 105 575 zł, w 2013 r. – 102 550 zł). Ci podatnicy mogą rozliczać podatek kwartalnie.

Resort planuje podwyższenie progu dla jednorazowej amortyzacji do 100 tys. euro