Od 2000 r. przedsiębiorca handluje materiałami budowlanymi, jest opodatkowany na zasadach ogólnych. Prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów. Teraz postanowił zlikwidować działalność gospodarczą. Chce wiedzieć, jakie w związku z tym ma obowiązki. Z takim pytaniem zadzwonił zresztą na infolinię podatkową.

Przede wszystkim ma sporządzić spis z natury i wykaz składników majątku.

Podstawę do sporządzenia spisu z natury stanowi par. 27 ust. 1 rozporządzenia ministra finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. 2003 r. nr 152, poz. 1475 z późn. zm.).

Zgodnie z nim likwidacja działalności gospodarczej jest jedną z tych sytuacji, gdy taki spis z natury należy sporządzić i wpisać do księgi towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów (do 11 maja 2013 r. spis ten – zgodnie z par. 27 ust. 3 ww. rozporządzenia – obejmował również wyposażenie).

Co ważne, o zamiarze sporządzenia spisu z natury podatnik ma zawiadomić w formie pisemnej naczelnika urzędu skarbowego, i to co najmniej 7 dni przed datą sporządzenia tego spisu (par. 28 ust. 4).

Paragraf 29 ust. 1 ww. rozporządzenia wymaga z kolei od podatnika dokonania wyceny materiałów i towarów handlowych objętych spisem z natury według cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu.

Jeżeli są one niższe od cen zakupu lub nabycia, spis z natury półwyrobów (półfabrykatów), wyrobów gotowych i braków własnej produkcji wycenia się według kosztów wytworzenia, a odpadów użytkowych, które w toku działalności utraciły swoją pierwotną wartość użytkową – według wartości wynikającej z oszacowania uwzględniającego ich przydatność do dalszego użytkowania (do 11 maja spis ten wyceniany był jedynie według cen zakupu – zgodnie z par. 29 ust. 8).

Po sporządzeniu spisu podatnik pozostawia go w dokumentacji swojej działalności. Spisu tego nie składa się do urzędu skarbowego. Nie podlega on też, na moment sporządzenia, opodatkowaniu.

Przepis art. 24 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) wymaga zaś sporządzenia wykazu składników majątku na dzień likwidacji działalności gospodarczej. Wykaz ten powinien obejmować cały majątek, który pozostał w działalności, a zatem również wyposażenie i środki trwałe.

Podobnie jak spis z natury pozostaje on w dokumentacji podatnika i nie podlega opodatkowaniu. Jeżeli jednak podatnik sprzeda składniki majątku objęte spisem przed upływem 6 lat (liczonych od pierwszego dnia miesiąca następującego po tym, w którym nastąpiła likwidacja tej działalności), to uzyskana ze sprzedaży kwota stanowić będzie przychód z działalności gospodarczej.

Jeśli wynikiem tej transakcji będzie dochód, to podatnik będzie musiał go opodatkować na zasadach określonych w art. 44 ust. 3 ustawy podatkowej oraz wykazać go w deklaracji rocznej w PIT-36.

O zamiarze sporządzenia spisu z natury podatnik ma zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego