Posłom przysługuje m.in. uposażenie poselskie w wysokości 9 892,30 zł. Jest ono wypłacane tylko posłom zawodowym, tj. którzy zrezygnowali z dotychczasowej pracy na rzecz sprawowania funkcji. Uposażenie to, podobnie jak np. wynagrodzenie pracownicze, jest opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Inaczej jest z dietami parlamentarnymi, które przysługują wszystkim posłom. Stanowią one wyrównanie kosztów ponoszonych w związku z wykonywaniem mandatu w kraju. Dieta wynosi 25 proc. uposażenia.

2473 zł wynosi dieta parlamentarna brutto

Jak zauważa Małgorzata Niecewicz, ekspert podatkowy w TPA Horwath, dieta jest zwolniona z PIT. Zwolnienie jest jednak limitowane do wysokości 2 280 zł miesięcznie na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.). Nadwyżka ponad tę kwotę będzie opodatkowana PIT. Z tego zwolnienia można skorzystać, jeżeli prawo do diety wynika z aktu prawnego rangi ustawowej. W tym przypadku podstawą wypłaty diety jest ustawa z 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz.U. z 2011, nr 7, poz. 29 z późn. zm.).

Poseł nie zapłaci PIT od bezpłatnie otrzymywanych druków sejmowych, dzienników urzędowych oraz kopert z papierem listowym, oznaczonych odpowiednim nadrukiem, do prowadzenia korespondencji związanej z wykonywaniem mandatu bez konieczności uiszczania opłat pocztowych. Zwolniony z PIT jest również ryczałt w wysokości 11 650 zł miesięcznie, który poseł otrzymuje na pokrycie kosztów funkcjonowania biura poselskiego (art. 21 ust. 1 pkt 104 ustawy o PIT).

W związku z prowadzeniem biura posłowie podlegają jednak innym podatkom, m.in. od nieruchomości. Jeżeli poseł np. wynajmie lokal od gminy z przeznaczeniem na biuro poselskie, uiści podatek. Przepisy nie zawierają wyłączenia lub zwolnienia w podatku od nieruchomości w związku z używaniem lokalu na potrzeby biura poselskiego czy korzystania z lokalu przez posła. Pod względem ekonomicznym koszt podatku będzie jednak neutralny dla posła. Jego ciężar ekonomiczny parlamentarzysta może rozliczyć z kwoty ryczałtu. Katalog wydatków, jakie mogą być z niego pokryte, ma charakter otwarty (par. 9 i 12 zarządzenia nr 8 marszałka Sejmu z 25 września 2001 r. w sprawie warunków organizacyjno-technicznych tworzenia, funkcjonowania i znoszenia biur poselskich).

– Poza tym wypełniany przez posłów druk sprawozdania z wydatkowania kwot ryczałtu obejmuje też pozycję podatki i opłaty lokalne – dodaje Małgorzata Niecewicz.

Wraz z wygaśnięciem mandatu nie kończą się korzyści materialne posła z zasiadania w parlamencie, gdyż może otrzymywać on inne środki pieniężne. Dotyczy to np. jednorazowych odpraw w wysokości trzech uposażeń, które przysługują byłym posłom, którzy w ciągu roku od wygaśnięcia mandatu przechodzą na emeryturę. Takie dochody nie są objęte zwolnieniem z PIT. Opodatkowane są również odprawy parlamentarne, które otrzymują posłowie nie wybrani na następną kadencję.