Prezent od sprzedawcy z wątpliwym VAT-em

Sejm uchwalił przepisy umożliwiające zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów VAT należnego od nieodpłatnie przekazanych towarów, gdy warunkiem ich przekazania jest uprzednie nabycie przez otrzymującego towarów lub usług w określonej ilości lub wartości (tzw. premia sprzedażowa). Jest to zmiana korzystna dla podatników podejmujących działania uatrakcyjniające sprzedaż. Problem w tym, że w przypadku takich przekazań towarów VAT należny nie wystąpi. Nowe przepisy rozpatrzy Senat. Wejdą w życie od 2011 roku.

Brak opodatkowania

Kosztem uzyskania przychodów ma być podatek należny od towarów przekazywanych nieodpłatnie w ramach tzw. sprzedaży premiowej. Andrzej Nikończyk, doradca podatkowy w Kancelarii Kolibski Nikończyk Dec & Partnerzy, wyjaśnia, że zgodnie z ustawą o VAT takie dostawy nie podlegają opodatkowaniu jako związane z prowadzoną działalnością.

– Wobec tego uchwalony przepis jest nieprzydatny, gdyż w takich wypadkach nie powstaje VAT należny, choć bywa to nadal kwestionowane przez organy podatkowe, mimo jednolitej linii orzeczniczej sądów administracyjnych – mówi Andrzej Nikończyk.

Również Tomasz Olkiewicz, doradca podatkowy w MDDP, podkreśla że w obecnym stanie prawnym (od 1 czerwca 2005 r.) nieodpłatne przekazanie towarów w ramach sprzedaży premiowej nie stanowi czynności opodatkowanej VAT. Podgląd ten został utrwalony w orzecznictwie NSA, które w tym zakresie jest jednolite. Najważniejszym orzeczeniem dotyczącym tego zagadnienia jest wyrok NSA, orzekającego w składzie 7 sędziów, z 23 marca 2009 r. (sygn. akt I FPS 6/08).

– Co prawda w Polsce wyroki sądów nie tworzą prawa, ale trudno wyobrazić sobie sytuację, aby Sejm, uchwalając przepisy, ignorował dorobek orzecznictwa – stwierdza Tomasz Olkiewicz.

Przy prawidłowej interpretacji ustawy o VAT nowelizacja ta jest zupełnie zbędna. Podatek należny w ogóle nie wystąpi, więc odpada zagadnienie zaliczania go do kosztów uzyskania przychodów. Założenie racjonalności ustawodawcy prowadzi podatnika wprost w pułapkę.

– W poszukiwaniu sensu tego przepisu podatnik mógłby niepotrzebnie opodatkować nieodpłatne przekazanie VAT, a następnie zaliczyć w koszty kwotę VAT należnego. Jest to jednak mniej korzystne niż brak opodatkowania VAT – uważa Tomasz Olkiewicz.