Jednym z opodatkowanych źródeł przychodów jest działalność wykonywana osobiście. Za przychody z tej działalności uważa się między innymi przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek. W niektórych jednak przypadkach przychody osób wykonujących czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich nie są opodatkowane PIT.

Zwolnienie z podatku

Diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich są zwolnione z podatku dochodowego, pod warunkiem że nie przekraczają miesięcznie kwoty 2280 zł. Zwolnienie to wynika z art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.). Jak orzekł jednak 26 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt III SA/Wa 1087/09, nieprawomocny), wynagrodzenie ryczałtowe, diety i wynagrodzenie jednorazowe radców prawnych pełniących funkcje w Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Warszawie nie podlegają zwolnieniu z podatku, ponieważ członkowie nie pełnią funkcji społecznych i obywatelskich.

Zgodnie z konstytucją samorządy zawodowe reprezentują osoby wykonujące zawody zaufania publicznego i sprawują pieczę nad należytym wykonywaniem tych zawodów w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony.

Sąd uznał, że samorząd ma określone obowiązki wobec członków, którzy płacą składki. Z kolei członkowie pełniący funkcje w samorządzie nie wykonują zadań władzy publicznej. Zadaniem władzy publicznej – zdaniem sądu – nie jest przykładowo kształcenie aplikantów. Sąd podkreślił, że dla zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o PIT istotne jest, czy pełnione funkcje w samorządzie mają charakter obywatelski i społeczny.