W okresie globalnego kryzysu wiele państw zdecydowało się na wprowadzenie rozwiązań podatkowych, których celem jest m.in. zachęcenie przedsiębiorców do aktywności i przez to pobudzenie wyhamowujących gospodarek. Accreo Taxand wraz z innymi firmami należącymi do globalnej sieci niezależnych doradców podatkowych Taxand na prośbę DGP przeprowadziła analizę rozwiązań zastosowanych lub planowanych do zastosowania w systemach podatkowych innych państw.

Analiza objęła 45 państw z całego świata, w tym najsilniejsze gospodarczo kraje – USA, Chiny, Japonię oraz państwa należące do Unii Europejskiej. Jak podkreśla Michał Roszkowski, starszy konsultant w Accreo Taxand, z jednej strony badaniu podlegały zmiany wprowadzone w przepisach podatkowych w związku z kryzysem gospodarczym, nakierowane na zahamowanie spadku koniunktury i pobudzenie wzrostu gospodarczego. Z drugiej zaś – mające na celu zwiększenie wpływów budżetowych lub uszczelnienie systemu podatkowego.

Interwencja podatkowa

Przeważająca część analizowanych państw zdecydowała się na ingerencję w swoje systemy podatkowe. Oznacza to, że państwa aktywnie podejmują próby korzystania z instrumentów fiskalnych, dążąc do zmiany niekorzystnych trendów w swoich gospodarkach.

Jak podaje Radosław Czarnecki, partner w Accreo Taxand, tylko pięć spośród badanych państw (Meksyk, Malta, Kolumbia, Grecja, Szwajcaria) nie dokonało i na razie nie planuje zmian w podatkach.

Zauważa też, że wprowadzane rozwiązania nie mają charakteru zmian fundamentalnych, zmierzających do przebudowania w istotny sposób systemów podatkowych lub wprowadzenia rozwiązań dotychczas niestosowanych. W warunkach kryzysu ekonomicznego niezwykle trudno byłoby przewidywać reakcje podmiotów gospodarczych na takie fundamentalne zmiany (dodatkowo pociągałoby to za sobą konieczność poniesienia przez te podmioty wydatków na zapoznanie się z założeniami nowego systemu, doradztwo prawne i podatkowe w tym zakresie, przebudowę narzędzi informatycznych itp., co na pewno nie przyczyniłoby się do ożywienia działalności gospodarczej).

– Poszczególne państwa zdecydowały się na dokonanie pewnego rodzaju korekt w podatkach, które z jednej strony stanowią zachętę dla przedsiębiorców do podejmowania określonej działalności, a z drugiej strony są dopuszczalne ze względu na potencjalne ograniczenie wpływów do budżetu – stwierdza Radosław Czarnecki.

Dodaje, że korekty takie mogą być szczególnie efektywne, gdy przepisy podatkowe są jasne, a cały system podatkowy przejrzyście skonstruowany – przedsiębiorcy w takich warunkach szybciej mogą odczytać i zrealizować skierowaną do nich przez ustawodawcę zachętę do aktywności.