ANALIZA

Informację PIT-8C o uzyskanych przychodach sporządzają podmioty, które wypłaciły podatnikowi w ciągu roku podatkowego określone świadczenia, ale na podstawie przepisów nie są zobowiązane do poboru podatku czy zaliczek od tych należności. Oznacza to, że informację PIT-8C sporządzają i przekazują podatnikowi oraz właściwemu urzędowi skarbowemu podmioty niebędące płatnikami podatku z określonych źródeł przychodów, w szczególności z kapitałów pieniężnych oraz tzw. przychodów z innych źródeł wymienionych w art. 20 ust. 1 ustawy o PIT (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Zakres podmiotowy

Zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy o PIT, w odniesieniu do wypłaty świadczeń ze źródła przychodów kapitałowych (art. 30b ust. 2) podmiotami zobowiązanymi do sporządzenia imiennej informacji o wysokości dochodu (PIT-8C) są osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej.

Zdaniem Katarzyny Wojtowicz-Janickiej, eksperta z Europejskiego Centrum Doradztwa i Dokumentacji Podatkowej (ECDDP), przepis art. 39 ust. 3 ustawy o PIT nakazujący wykazywać w informacji PIT-8C dochody z art. 30b ust. 2 nie określa wprost adresata tego obowiązku informacyjnego.

- Problem ten ma doniosłe znaczenie prawne, gdyż niezłożenie organowi podatkowemu takiej informacji jest obwarowane sankcją karną skarbową - dodaje ekspert.

Zasada pośrednictwa

Mając na uwadze cel wprowadzenia obowiązku sporządzania PIT-8C określony w uzasadnieniu do ustawy o PIT, obowiązek wystawienia tej imiennej informacji ciąży na podmiotach, za pośrednictwem których podatnik dokonuje odpłatnego zbycia papierów wartościowych. Właśnie z tego względu PIT-8C kojarzony jest przede wszystkim z drukiem wystawianym inwestorom przez podmioty zajmujące się działalnością maklerską. Kto jednak wystawia PIT-8C, gdy obrót papierami wartościowymi jest dokonywany z udziałem zagranicznego pośrednika i domu maklerskiego, który posiada pełnomocnictwo do rachunku klienta?

Zdaniem Szymona Czerwińskiego, starszego konsultanta w Accreo Taxand, nie powinno ulegać wątpliwości, że biuro, będąc jedynie pełnomocnikiem, nie może zostać zakwalifikowane jako podmiot pośredniczący między stronami transakcji - nie działa ono bowiem w swoim, lecz w imieniu klienta, a co za tym idzie, nie ma obowiązku przekazywania PIT-8C. Takie stanowisko przyjął WSA w Krakowie w orzeczeniu z 16 lutego 2007 r. (sygn. I SA/Kr 1543/06).

Podmioty zagraniczne

Z tego wyroku można wnioskować, że obowiązek wystawienia PIT-8C ciąży wyłącznie na pośredniku, nawet jeśli jest on podmiotem zagranicznym. W praktyce jednak próba wyegzekwowania wystawiania PIT-8C przez zagraniczny podmiot dla polskiego podatnika może okazać się niewykonalna.

W opinii Katarzyny Wojtowicz-Janickiej z ECDDP zakres podmiotowy art. 39 ust. 3 wyklucza przyjęcie, że taki obowiązek ciąży na zagranicznych podmiotach.

- Zdają się z tym też zgadzać organy podatkowe, które wskazują, że nieprzesłanie PIT-8C przez zagraniczną instytucję (a także każdą inną) nie zwalnia podatnika z obowiązku złożenia zeznania rocznego PIT-38 - mówi ekspert.

Oznacza to, że podatnik powinien rozliczyć się na podstawie innych dokumentów dotyczących osiągniętego w roku podatkowym przychodu i poniesionych kosztów uzyskania przychodów. Potwierdził to m.in. Pierwszy Urząd Skarbowy w Białymstoku w postanowieniu z 19 maja 2006 r. (sygn. RO-XV/ 415/PDOF134/280/AM/06).