W sumie Sejm uchwalił cztery podatkowe ustawy, wszystkie trafią teraz do Senatu.

Jedna z nich to duża nowelizacja ustaw o PIT, CIT i o ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych, która zacznie obowiązywać od 2018 r.

Ograniczenie kosztów...

Zasadniczo posłowie nie wprowadzili do rządowego projektu rewolucyjnych zmian, ale kilka z nich jest dość znaczących.

Jedna dotyczy odstępstwa od ograniczeń w odliczaniu od przychodu wydatków na usługi niematerialne. Co do zasady, po zmianach nielimitowane mają być tylko wydatki na usługi niematerialne do 3 mln zł. Natomiast nadwyżka będzie objęta limitem do wysokości 5 proc. nadwyżki podatkowego wskaźnika EBITDA. Ograniczenia mają dotyczyć kosztów poniesionych na rzecz podmiotów powiązanych z podatnikiem. To oznacza, że nie byłoby ograniczeń w odliczaniu wydatków na usługi księgowe, prawne, przetwarzania danych, licencji itd., jeśli będą kupowane od podmiotów zewnętrznych,

Posłowie zaakceptowali jeszcze jedno odstępstwo – ograniczeń nie będą musieli stosować podatnicy, którzy posiadają decyzję w sprawie uznania prawidłowości wyboru i ustalania ceny transakcyjnej (APA).

– APA to decyzja, w której fiskus potwierdza, że warunki transakcji podatnika z podmiotami powiązanymi są rynkowe. Dlatego dla zachowania spójności systemowej zezwolono podatnikom posiadającym APA nie stosować limitów odliczalności wydatków na usługi i licencje – wyjaśnia Agnieszka Wnuk, starszy menedżer w Crido Taxand.

Podkreśla jednak, że uzyskanie takiej decyzji jest dziś kosztowne i długotrwałe. W przyszłości ma się to zmienić. Podczas posiedzenia komisji wiceminister finansów Paweł Gruza zapowiedział, że warunki uzyskania APA zostaną złagodzone.

...w tym odsetek

Kolejna zmiana dotyczy ograniczania możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odsetek związanych z zaciąganiem długu (kredytów, pożyczek itp.). Chodzi zarówno o odsetki od zobowiązań zaciąganych od podmiotów powiązanych (tak jest dzisiaj), jak i podmiotów niepowiązanych. Projekt zakłada, że jeśli płacone przez podatnika odsetki netto (nadwyżka kosztów finansowania nad przychodami z odsetek) przekroczą rocznie 3 mln zł, to do kosztów podatkowych będzie mógł je zaliczyć tylko w wysokości 30 proc. podatkowego wskaźnika EBITDA.

Fiskus będzie mógł szacować dochód z odsetek od podmiotów powiązanych. – Przy tym organy nie będą uwzględniać zdolności kredytowej wynikającej z powiązań między podmiotami – podkreśla Agnieszka Wnuk, wyjaśniając skutki sejmowej poprawki.

Jej zdaniem jest to bardzo niekorzystna zmiana, która w przypadku niektórych podatników uniemożliwi odliczanie odsetek od podmiotu powiązanego.

– Podmioty powiązane, działając w grupie, otrzymują z reguły lepsze warunki kredytowania niż podmioty niepowiązane. Nadal jednak są to warunki rynkowe – wyjaśnia ekspertka. Dodaje, że gdy podatnik działa sam, to może w ogóle nie otrzymać kredytu, albo na znacznie gorszych warunkach.

Inne niekorzystne zmiany

Posłowie zgodzili się też na wprowadzenie od 2018 r. minimalnego podatku od budynków handlowo-usługowych oraz biurowych. Będzie on pobierany tylko od nadwyżki wartości początkowej budynku powyżej 10 mln zł. Miesięcznie ma wynieść 0,035 proc. wartości początkowej nieruchomości (0,42 proc. rocznie).

Sejm postanowił również, że podatnicy CIT będą rozliczać dochody według dwóch źródeł przychodów: z działalności gospodarczej (operacyjnej) i zysków kapitałowych. Przez to strat z jednego źródła nie będzie można odliczać od dochodów z drugiego. Wyjątek zrobiono jedynie dla banków i innych instytucji finansowych.

Stracą też lepiej zarabiający na najmie. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych według stawki 8,5-proc. zapłacą tylko ci podatnicy, których przychód nie przekroczy 100 tys. zł. Jeżeli zarobią więcej, będą musieli zastosować wyższą, 12,5-proc. stawkę.

Rozwiązania na plus

Z 3,5 tys. zł do 10 tys. zł zostanie podniesiona wartość początkowa środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, uprawniająca do jednorazowego odliczenia wydatku od przychodu.

Z kolei kwota dochodu wolna od PIT wzrośnie z dzisiejszych 6600 zł do 8 tys. zł. To oznacza, że osoby o takim dochodzie (podstawie opodatkowania) w ogóle nie zapłacą PIT.

Na zmianach skorzystają też pracownicy, którzy otrzymują świadczenia od pracodawcy. Przykładowo podniesiony zostanie z 380 zł do 1 tys. zł limit zwolnienia z PIT dla świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Z kolei dopłaty do wypoczynku będą bez podatku do 2 tys. zł (dziś do 760 zł).

Weryfikacja kontrahenta

Z kolei przyjęta nowelizacja ordynacji podatkowej pomoże przedsiębiorcom w weryfikowaniu swoich kontrahentów. Będą oni mogli uzyskać od fiskusa zaświadczenie, czy biznesowy partner terminowo składa deklaracje, płaci podatki, a także czy ujawnia wszystkie zdarzenia. Informacje te będzie można uzyskać tylko po zawarciu umowy handlowej.

Pakiet tytoniowy

Posłowie przyjęli też projekt nowelizacji ustawy akcyzowej oraz o organizacji niektórych rynków rolnych (pakiet tytoniowy). Jego celem jest walka z szarą strefą. Najważniejsze zmiany obejmą producentów rolnych.

Obecnie, gdy sprzedają susz tytoniowy za granicę, nie płacą z tego tytułu akcyzy. Po wejściu w życie nowelizacji susz bez daniny sprzedadzą za granicę tylko przedsiębiorcy prowadzący skład podatkowy oraz pośredniczące podmioty tytoniowe (PPT), nad którymi nadzór ma państwo. Rolnik zapłaci akcyzę, a potem będzie mógł ubiegać się o jej zwrot.

Każdy producent suszu tytoniowego będzie musiał też zostać wpisany do nowego rejestru, prowadzonego przez dyrektora oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego (ARR). Do 15 maja każdego roku będzie musiał przekazywać wszystkie istotne informacje na temat prowadzonej uprawy, produkcji i sprzedaży surowca tytoniowego. Za niewykonanie tego obowiązku będzie groziła grzywna.

Zmiany czekają nie tylko rolników. Z 30 mln zł do 15 mln zł zostanie obniżony obowiązek składania ryczałtowego zabezpieczenia akcyzowego, które pozwala uzyskać status PPT. Zabezpieczeniem akcyzowym będzie mogła być również hipoteka na nieruchomości.

Natomiast pośredniczące podmioty tytoniowe będą musiały składać prezesowi ARR informacje o masie kupionego suszu, w podziale na grupy użytkowe jego odmian.

Podatki lokalne

Sejm przyjął też zmiany w podatkach i opłatach lokalnych. Wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast będą składać co roku ministrowi finansów nowe sprawozdanie, z danymi o podstawach opodatkowania podatkami: od nieruchomości, rolnym oraz leśnym. Będą to dane o: powierzchni opodatkowanych gruntów, powierzchni użytkowej budynków, wartości budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, a także o zwolnieniach podatkowych przyznanych na podstawie uchwał rad gmin.

Gminy będą też podawać ministrowi dane o wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz o średniej cenie skupu żyta i sprzedaży drewna przyjmowanych dla potrzeb wymiaru podatków rolnego i leśnego. Pierwsze sprawozdania przekażą za okres od 1 stycznia 2018 r.

Etap legislacyjny

Projekty przyjęte przez Sejm i skierowane do Senatu:

● nowelizacja ustawy o PIT, CIT i o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (druk sejmowy nr 1878),

● nowelizacja ordynacji podatkowej (druk sejmowy nr 1836),

● nowelizacja ustaw: o podatku akcyzowym oraz o organizacji niektórych rynków rolnych (druk sejmowy nr 1865),

● nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (druk sejmowy nr 1877).