Jak w 2009 roku nie płacić podatku od spadków i darowizn

Czy dokumentować otrzymanie pieniędzy

Ojciec przekaże mi w tym miesiącu darowiznę w wysokości 20 tys. zł. Czy w dalszym ciągu obowiązują zasady dotyczące dokumentowania otrzymania pieniędzy?

Tak

Szczególne obowiązki dokumentacyjne w przypadku otrzymania darowizny pieniężnej pozostają bez zmian. Oznacza to, że tak jak dotychczas całkowite zwolnienie z podatku dla najbliższej rodziny jest uwarunkowane nie tylko zgłoszeniem nabycia rzeczy lub praw majątkowych w urzędzie skarbowym, lecz także odpowiednim udokumentowaniem jej otrzymania.

Otrzymanie darowizny trzeba poświadczyć w urzędzie skarbowym dowodem jej przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym. Dotyczy to przypadków, gdy wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie pięciu lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza 9637 zł.

Podstawa prawna

• Art. 4a ust. 1 pkt 2 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 142, poz. 1514 z późn. zm.).

Czy liczy się moment otrzymania darowizny

W grudniu 2008 r. zawarłem z ojcem umowę darowizny w wysokości 50 tys. zł. Zgodnie z umową pieniądze mają zostać przekazane przelewem bankowym w połowie stycznia tego roku. Czy na poinformowanie urzędu będę miał pół roku?

Tak

Dla zastosowania sześciomiesięcznego terminu na dokonanie zgłoszenia istotne znaczenie ma to, kiedy powstanie obowiązek podatkowy. Termin wydłużony ma bowiem zastosowanie do sytuacji, w których obowiązek podatkowy powstał po 31 grudnia 2008 r.

W przypadku darowizn, które nie są zawierane w formie aktu normalnego, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia. W konsekwencji obdarowany skorzysta z wydłużonego terminu na dokonanie zgłoszenia w urzędzie skarbowym, jeżeli przedmiot darowizny otrzyma nie wcześniej niż 1 stycznia 2009 r. W opisanym przypadku warunek ten zostanie spełniony. Półroczny termin na dokonanie zgłoszenia będzie liczony od dnia, w którym pieniądze trafią na konto podatnika.

Podstawa prawna

• Art. 2 ustawy z 10 października 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. nr 203, poz. 1267).

• Art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 142, poz. 1514 z późn. zm.).

Czy nie trzeba zgłaszać spadku

Pod koniec stycznia zakończy się postępowanie spadkowe po mojej babci. Jestem jedyną spadkobierczynią. Słyszałam, że od tego roku w ogóle nie trzeba zgłaszać nabycia spadku. Czy to prawda?

Nie

Obowiązek poinformowania urzędu skarbowego o nabyciu spadku warunkujący skorzystanie z całkowitego zwolnienia z podatku nie został zniesiony. W trakcie zeszłorocznych prac nad nowelizacją ustawy o podatku od spadków i darowizn rzeczywiście pojawiła się propozycja likwidująca obowiązek zgłoszenia nabycia spadku, jednak nie została ona przyjęta.

Ostateczne zmiany, które zostały uchwalone i obowiązują od początku tego roku, dotyczą wydłużenia terminu na dokonanie zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych z miesiąca do sześciu miesięcy. Zgłoszenie to jest podstawowym warunkiem, którego spełnienie umożliwia skorzystanie z całkowitego zwolnienia z podatku przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma lub macochę.

Ponadto zgodnie z nowymi przepisami podatnik, który z określonych przyczyn nie dokona zgłoszenia w nowym półrocznym terminie, nie straci automatycznie prawa do zwolnienia. Ponieważ powstanie obowiązku podatkowego, od którego należy liczyć termin na dokonanie zgłoszenia, jest niekiedy skutkiem zdarzeń prawnych niezależnych od woli nabywcy, może się zdarzyć, że podatnik dowie się o nabyciu majątku po upływie terminu do zgłoszenia. W tych wypadkach sześciomiesięczny termin na dokonanie zgłoszenia płynie od dnia powzięcia wiadomości o nabyciu majątku. Warunkiem zachowania zwolnienia jest jednak uprawdopodobnienie faktu późniejszego powzięcia wiadomości.

Przed zmianami podatnik, który nie dopełnił obowiązku zawiadomienia fiskusa o nabytym spadku lub darowiźnie, z mocy ustawy podlegał opodatkowaniu na zasadach ogólnych, określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej. W konsekwencji musiał zapłacić podatek według skali progresywnej - według stawki 3 proc., 5 proc. lub 7 proc.

Podstawa prawna

• Art. 1 ustawy z 10 października 2008 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. nr 203, poz. 1267).